Αρχείο της ΕΡΤ: Εξαιρετικά αφιερώματα με σπάνιο οπτικοακουστικό υλικό

Εξαιρετικά αφιερώματα, με σπάνιο οπτικοακουστικό υλικό, ψηφιοποίησε και παρουσιάζει το Αρχείο της ΕΡΤ, την εβδομάδα από Δευτέρα 22 έως και Κυριακή 28 Σεπτεμβρίου 2025.

Η βραβευμένη συγγραφέας Διδώ Σωτηρίου, η οποία έφυγε από τη ζωή στις 23 Σεπτεμβρίου 2004, δίνει συνέντευξη, το 1995, στον Γιάννη Έξαρχο και στην εκπομπή «Βάθος πεδίου», και αφηγείται προσωπικά βιώματα συνυφασμένα με τα συγκλονιστικά ιστορικά γεγονότα του 20ού αιώνα που την καθόρισαν. Ο Φρέντυ Γερμανός, μέσα από μια επετειακή εκπομπή αφιερωμένη στον Ιωάννη Καποδίστρια και στη δολοφονία του, στις 27 Σεπτεμβρίου 1831, φωτίζει τα γεγονότα εκείνης της ημέρας, όπως εκτυλίχθηκαν στο Ναύπλιο.

Επίσης, ξεχωριστά είναι τα αφιερώματα σε έναν από τους σημαντικότερους ποιητές της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς, τον Νίκο Καρούζο, στον ηθοποιό Γιάννη Μόρτζο, καθώς και σε γεγονότα, όπως η έναρξη του φεστιβάλ κινούμενων σχεδίων ANIMASYROS, το 16ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, το 1975, τα 70 χρόνια οπερέτας στην Ελλάδα, η κατάκτηση από την Εθνική Ομάδα Μπάσκετ της Ελλάδας του δεύτερου χρυσού μεταλλίου στην ιστορία της, στο Ευρωμπάσκετ 2005, η συναυλία των U2 στη Θεσσαλονίκη, το 1997.

Τα αφιερώματα αναρτώνται στον ιστότοπο της ΕΡΤ
www.ert.gr/ert-arxeio/ 
καθώς και στη σελίδα του Αρχείου στο Facebook
www.facebook.com/ERTarchive

22 Σεπτεμβρίου 2025: Έναρξη φεστιβάλ κινούμενων σχεδίων ANIMASYROS

«ΑΝΙΜΕΡΤ – ANIMASYROS»

Με αφορμή την έναρξη του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινούμενων Σχεδίων ANIMASYROS, το οποίο διεξάγεται από 22 έως 28 Σεπτεμβρίου 2025, με κεντρική θεματική για φέτος «Animated Cosmos», αλλά και αφιερώματα στη σκηνή κινούμενων σχεδίων της Κροατίας, καθώς και στους πρωτοπόρους των ελληνικών κινούμενων σχεδίων, το Αρχείο της ΕΡΤ προτείνει το επεισόδιο της σειράς «ΑΝΙΜΕΡΤ», που παρουσιάζει το 9ο φεστιβάλ ANIMASYROS του 2016.  Πλήθος συντελεστών και συνεργατών του φεστιβάλ μιλούν για την ιστορία και εξέλιξή του, τη συμβολή του στην ανάπτυξη του animation στην Ελλάδα, για τους εθελοντές Ανιμάνιακς, που στηρίζουν σε μεγάλο βαθμό τη λειτουργία του. Παράλληλα, προβάλλονται το θέατρο «Απόλλων», όπου πραγματοποιούνται πολλές από τις προβολές και εκδηλώσεις του φεστιβάλ, η κεντρική πλατεία Μιαούλη της Ερμούπολης με το Δημαρχιακό Μέγαρο, καθώς και οι άλλες περιοχές του νησιού, όπως η Άνω Σύρα και η Ποσειδωνία ή Ντελαγκράτσια. Επίσης, παρουσιάζεται η ιστορία του νησιού της Σύρου και της Ερμούπολης, υπογραμμίζεται η σταθερή ανάπτυξη του Φεστιβάλ και γίνεται ιδιαίτερη μνεία στο κοινωνικό προφίλ του, στα εργαστήρια από ΑΜΕΑ, αλλά και από ηλικιωμένους ανθρώπους.

Σκηνοθεσία-μοντάζ: Κωνσταντίνος Πιλάβιος

Παρουσίαση-σενάριο: Βασίλης Κ. Καραμητσάνης

23 Σεπτεμβρίου 2004: Θάνατος της λογοτέχνιδας Διδώς Σωτηρίου

«Βάθος πεδίου» – Διδώ Σωτηρίου

Στις 23 Σεπτεμβρίου 2004, έφυγε από κοντά μας η βραβευμένη συγγραφέας, αντιστασιακή και δημοσιογράφος Διδώ Σωτηρίου, αφήνοντας πίσω βαρυσήμαντο έργο, ανάμεσα στο οποίο τα μυθιστορήματα «Ματωμένα Χώματα» (1962), «Εντολή» (1976), «Κατεδαφιζόμεθα» (1982). Οι περιπέτειες του ελληνισμού, η προσφυγιά, ο πόλεμος του ’40, η Αντίσταση και ο Εμφύλιος σημάδεψαν τη ζωή της και τα βιώματά της τα αποτύπωσε στα βιβλία της, τα οποία έχουν γνωρίσει πλήθος επανεκδόσεων κι έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες. Το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει συνέντευξη της Διδώς Σωτηρίου στον Γιάννη Έξαρχο και στην εκπομπή «Βάθος πεδίου», παραγωγής 1995, κατά την οποία η σπουδαία συγγραφέας μιλάει για τη ζωή της και το έργο της και αφηγείται προσωπικά βιώματα συνυφασμένα με τα συγκλονιστικά ιστορικά γεγονότα  του 20ού αιώνα που την καθόρισαν.

Σκηνοθεσία: Θάνος Χρυσοβέργης

Επιμέλεια-παρουσίαση: Γιάννης Έξαρχος

24 Σεπτεμβρίου 1961: Παγκόσμιο Συνέδριο

των Ορθόδοξων Εκκλησιών στη Ρόδο

«Ελληνικά Επίκαιρα»

Το Αρχείο της ΕΡΤ μάς ταξιδεύει πίσω στον χρόνο, στη Ρόδο του 1961, μέσα από τον φακό των κινηματογραφικών «Επικαίρων» της εποχής, όταν κατέγραφε την έναρξη των εργασιών του Παγκόσμιου Συνεδρίου των Ορθόδοξων Εκκλησιών, το οποίο πραγματοποιήθηκε στη Ρόδο από 24 έως 30 Σεπτεμβρίου του 1961.

Παρακολουθούμε αρχιερείς που εκπροσωπούν Ορθόδοξες Εκκλησίες απ’ όλο τον κόσμο, καθώς εισέρχονται στον ιερό ναό του Ευαγγελισμού, όπου -παρουσία πλήθους πιστών- τελείται πανηγυρική θεία λειτουργία. Ακολουθούν στιγμιότυπα από την εναρκτήρια συνεδρίαση του Συνεδρίου, κατά τη διάρκεια της οποίας χαιρετισμό εκ μέρους της ελληνικής κυβέρνησης απευθύνει ο υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, Χριστόφορος Στράτος.

Το αφιέρωμα θα αναρτηθεί στη σελίδα του Αρχείου στο Facebook
(www.facebook.com/ERTarchive)

24 Σεπτεμβρίου 1908: Η οπερέτα στην Ελλάδα

«Θεατρική Εβδομάδα» – 70 χρόνια οπερέτα στην Ελλάδα 

Η «Θεατρική Εβδομάδα» του 1978 είναι αφιερωμένη στην οπερέτα, με αφορμή τη συμπλήρωση 70 ετών από την πρώτη παράσταση οπερέτας στην Ελλάδα, τον Σεπτέμβριο του 1908. Αρχικά, η Δανάη Στρατηγάκη επιχειρεί αναδρομή στην ιστορία της οπερέτας, από τις πρώτες παραστάσεις στο Παρίσι και στη Βιέννη του 19ου αιώνα. Στη συνέχεια, αναφέρεται στις πρώτες παραστάσεις οπερέτας στην Αθήνα, με έμφαση στη «Μαμζέλ Νιτούς» σε σκηνοθεσία Θωμά Οικονόμου, η οποία έκανε πρεμιέρα στις 12 Σεπτεμβρίου 1908, στο θέατρο «Πανελλήνιον». Ακολουθεί αναφορά σε θρυλικές μορφές της οπερέτας, όπως οι Θεόφραστος Σακελλαρίδης, Νίκος Μηλιάδης, Ροζαλία Νίκα, Εδμόνδος Φιρστ, Μελπομένη Κολυβά, Ολυμπία Καντιώτη, Γιάννης Παπαϊωάννου, Αφροδίτη Λαουτάρη, Ολυμπία Καντιώτη-Ριτσάρδη, Ζωζώ Νταλμάς, Πέτρος Κυριακός, Μαίρη Σαγιάνου, Ζαζά Μπριλάντη και άλλοι. Κατά τη διάρκεια της εκπομπής, προβάλλονται πλάνα από παραστάσεις οπερέτας, καθώς και πλούσιο φωτογραφικό και αρχειακό υλικό.

Επιμέλεια-παρουσίαση: Δανάη Στρατηγάκη

25 Σεπτεμβρίου 2005: H Ελλάδα κατακτά το Ευρωμπάσκετ για δεύτερη φορά

Ανασκόπηση του Ευρωμπάσκετ 2005

Πριν από 20 χρόνια, στις 25 Σεπτεμβρίου 2005, η επίσημη αγαπημένη των Ελλήνων φιλάθλων, κατακτά στο Βελιγράδι το Ευρωμπάσκετ 2005 και το δεύτερο χρυσό μετάλλιο στην ιστορία της απέναντι στη Γερμανία του Ντιρκ Νοβίτσκι, με τελικό σκορ 78-62.

Το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει αφιέρωμα με επιλεγμένο υλικό από τη δίωρη ανασκόπηση της πορείας της Εθνικής Ομάδας στο Ευρωμπάσκετ 2005. Στα στιγμιότυπα προβάλλονται πλάνα από τις κατάμεστες εξέδρες του σταδίου, την είσοδο της Εθνικής Ομάδας Μπάσκετ της Ελλάδας στον αγωνιστικό χώρο, αλλά και πλήθος χαρακτηριστικών στιγμών του αγώνα. Ακούγεται παράλληλα η περιγραφή του αγώνα από τους Δημήτρη Χατζηγεωργίου και Βασίλη Σκουντή. Τα στιγμιότυπα διακόπτονται από συνεντεύξεις-δηλώσεις των παικτών της Εθνικής Ελλάδος αμέσως μετά την απονομή του Κυπέλλου και των χρυσών μεταλλίων.

Σκηνοθεσία: Νίκος Σβόμπος

Αφιέρωμα στον ηθοποιό Γιάννη Μόρτζο

«Θέατρο της Δευτέρας» – «Ταξιτζής σε δύο πιάτσες»

Ένας χρόνος συμπληρώνεται φέτος από τον θάνατο του σημαντικού ηθοποιού Γιάννη Μόρτζου, που έφυγε από τη ζωή στις 25 Σεπτεμβρίου 2024. Το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει από το«Θέατρο της Δευτέρας» τη φαρσοκωμωδία του Ρέι Κούνεϊ «Ταξιτζής σε δύο πιάτσες», σε θεατρική σκηνοθεσία του Γιώργου Θεοδοσιάδη, σενάριο της Άννας Βαρβαρέσου-Τζόγια και τηλεσκηνοθεσία του Γιώργου Αγαθονικιάδη, που μεταδόθηκε από την ΕΤ 1 στις 28 Δεκεμβρίου 1987. Τον πρωταγωνιστικό ρόλο ενσαρκώνει ο Γιάννης Μόρτζος. Παίζουν ακόμη οι ηθοποιοί: Αθηνά Ζαφόλια, Ζωή Ρηγοπούλου, Τάσος Χαλκιάς κ.ά. Πρόκειται για μια ξεκαρδιστική κωμωδία που γράφτηκε το 1983, και περιγράφει τις ερωτικές περιπέτειες και τα μπλεξίματα με την αστυνομία ενός ταξιτζή. Η ιστορία αφορά στον δίγαμο Τζον Σμιθ (Γιάννης Μόρτζος), έναν οδηγό ταξί στο Λονδίνο που ζει με δύο συζύγους, σε δύο σπιτικά σε δύο διαφορετικές γειτονιές.

Σκηνικά-κοστούμια: Πέτρος Καπουράλης

Μουσική επιμέλεια: Γιώργος Θεοδοσιάδης

Διεύθυνση παραγωγής: Στέλιος Αντωνιάδης

26 Σεπτεμβρίου 1997: Συναυλία του συγκροτήματος των U2 στη Θεσσαλονίκη

Αρχείο ειδήσεων

Τηλεοπτικό ρεπορτάζ της ΕΡΤ3 για τη συναυλία των U2 στη Θεσσαλονίκη στις 26 Σεπτεμβρίου 1997. Περιλαμβάνονται πλάνα από το λιμάνι της Θεσσαλονίκης, λίγες ώρες πριν από την έναρξη της συναυλίας. Μιλούν στην κάμερα θεατές και η εκπρόσωπος Τύπου της παραγωγής της συναυλίας, ενώ από το αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης μιλούν κατά την άφιξή τους στη Θεσσαλονίκη τα μέλη του συγκροτήματος. Προβάλλονται σύντομα πλάνα από τη συναυλία.

Ρεπορτάζ: Χριστίνα Χαλεπλίδου, Λευκή Γεωργάκη, Ελένη Στούμπου

Το αφιέρωμα θα αναρτηθεί στη σελίδα του Αρχείου στο Facebook
(www.facebook.com/ERTarchive)

27 Σεπτεμβρίου 1831: Η δολοφονία του Ιωάννη Καποδίστρια

«Εκπομπές που αγάπησα»

Ο Φρέντυ Γερμανός στη συγκεκριμένη επετειακή εκπομπή, που μεταδόθηκε την 27η Μαρτίου 1994, θυμάται παλαιότερη εκπομπή του από τη σειρά «Πρώτη σελίδα» του 1981, που ήταν αφιερωμένη στον Ιωάννη Καποδίστρια και στη δολοφονία του.

Στο σχετικό αφιέρωμα, μαζί με τον Βιάρο Καποδίστρια, δισέγγονο του νεότερου αδερφού του  κυβερνήτη, περπατούν στα χνάρια της ημέρας εκείνης στο Ναύπλιο, από το Ιτς Καλέ μέχρι την εκκλησία του Αγίου Σπυρίδωνα, περιγράφοντας τα γεγονότα όπως εκτυλίχθηκαν, ενώ ο Γερμανός Μαυρομιχάλης, απόγονος της οικογένειας Μαυρομιχάλη, δίνει τη δική του μαρτυρία για τη δολοφονία. Η εκπομπή πλαισιώνεται από δημοσιεύματα  εφημερίδων της εποχής, σχετικά αποσπάσματα από προφορική εξομολόγηση του Καποδίστρια, αποσπάσματα αφηγήσεων του Βλαχογιάννη και του Ραγκαβή, ενώ περιλαμβάνεται ακόμη η μαρτυρία της Αικατερίνης Κωστούρου, γραμματέως της Επικράτειας στην Κυβέρνηση Καποδίστρια.

Σκηνοθετική επιμέλεια: Στέλιος Ράλλης

28 Σεπτεμβρίου 1975-2025: 50 χρόνια από το

16ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης

Ειδησεογραφικό ρεπορτάζ για τη λήξη του

Ρεπορτάζ του Ίωνα Νταϊφά, παραγωγής 1975, για τη λήξη του 16^ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, με συνέντευξη του Κώστα Καζάκου, τις βραβεύσεις των νικητών, καθώς και δηλώσεις τους μετά την τελετή λήξης. Πρόκειται για μια χρονιά-σταθμό για το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης αλλά και για τα ελληνικά κινηματογραφικά τεκταινόμενα, όπου ξεχώρισε η ταινία του Θόδωρου Αγγελόπουλου «Ο θίασος», ένα από τα σημαντικότερα ευρωπαϊκά κινηματογραφικά έργα του 20ού αιώνα. Παράλληλα, παρουσιάστηκαν και βραβεύτηκαν και άλλες σημαντικές ταινίες και σκηνοθέτες, όπως ο Γιώργος Καρυπίδης, ο πρωτοεμφανιζόμενος Νίκος Νικολαΐδης («Ευρυδίκη ΒΑ 2.037»), ο Θανάσης Ρεντζής («Βιο-γραφία»), ο Ανδρέας Θωμόπουλος («Αλδεβαράν»), αλλά και ο νεαρός κινηματογραφιστής Δημήτρης Μαυρίκιος με το εξαιρετικό ντοκιμαντέρ «Πολεμόντα».

«Μονόγραμμα» – «Νίκος Καρούζος»

Το Αρχείο της ΕΡΤ, για την επέτειο θανάτου ενός από τους σημαντικότερους ποιητές της πρώτης μεταπολεμικής γενιάς, του Νίκου Καρούζου, που έφυγε από τη ζωή στις 28 Σεπτεμβρίου 1990, παρουσιάζει το ντοκιμαντέρ «Μονόγραμμα», με την αυτοβιογραφική παρουσίαση του ποιητή, το οποίο γυρίστηκε το 1982 στην πατρίδα του το Ναύπλιο, στο πατρικό του σπίτι στην Πυργέλα, στις Μυκήνες και στην Αθήνα, όπου ζούσε.

Ο Νίκος Καρούζος μιλάει για τις σπουδές του στο Δημοτικό και στο Γυμνάσιο, για τις πανεπιστημιακές του σπουδές στη Νομική στην Αθήνα, για την τοπιογραφία του Ναυπλίου που επηρέασε τις πρώτες λυρικές του εκφάνσεις, όπως ο ίδιος αποκαλύπτει. Εκμυστηρεύεται τις σκέψεις του για την ποίηση, τη μουσική και τις εικαστικές τέχνες. Στο ντοκιμαντέρ, ο ποιητής διαβάζει ποιήματα από τις συλλογές του «Πενθήματα» (1969), «Η έλαφος των άστρων» (1962) και «Υπνόσακκος» (1964).

Σκηνοθεσία: Κώστας Αριστόπουλος

Διεύθυνση παραγωγής: Ηρώ Σγουράκη

Παραγωγός: Γιώργος Σγουράκης