Νωρίτερα από το αρχικό χρονοδιάγραμμα οι πρώτοι ελληνικοί δορυφόροι
Τον Νοέμβριο του 2025 προγραμματίζεται η εκτόξευση δύο επιχειρησιακών δορυφόρων τεχνολογίας Radar (SAR), κατασκευασμένων από την ICEYE, καθώς και τριών πειραματικών μικροδορυφόρων, που θα ενισχύσουν την εθνική ικανότητα σε προηγμένες τεχνολογίες και θα επιτρέψουν την ανάπτυξη νέων εφαρμογών. Στη συνέχεια, θα ακολουθήσουν οι εκτοξεύσεις των επτά οπτικών δορυφόρων καθώς και των τεσσάρων θερμικών δορυφόρων, οι οποίοι θα παρέχουν πλήρη ημερήσια κάλυψη του ελληνικού χώρου.
Το πρόγραμμα, που σχεδιάστηκε και υλοποιείται από το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, τη Γενική Γραμματεία Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων και το Ελληνικό Κέντρο Διαστήματος, με την τεχνική επίβλεψη του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), χρηματοδοτείται από το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0».
«Όταν αποφασίσαμε να επενδύσουμε ως χώρα στο διάστημα με μικροδορυφόρους που θα παρέχουν 24 ώρες το 24ώρο κρίσιμα δεδομένα για την πολιτική προστασία, την πολεοδομία, το περιβάλλον, πολλοί το θεώρησαν επιστημονική φαντασία. Σε συνεργασία όμως με την ESA, τρέξαμε όλες τις διαδικασίες πολύ γρήγορα, υπογράψαμε τις σχετικές συμφωνίες και μέσα σε μόλις έναν χρόνο θα τεθεί σε τροχιά ο πρώτος μικροδορυφόρος στο πλαίσιο του “Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων”. Εντός του Νοεμβρίου θα γίνει η εκτόξευση», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου.
Οι στόχοι του Εθνικού Διαστημικού Προγράμματος
Στόχος είναι η Ελλάδα να αποκτήσει άμεσα επιχειρησιακή δυνατότητα σε δορυφορικά δεδομένα και υπηρεσίες που θα συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος, στην αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών και της κλιματικής αλλαγής, αλλά και σε εφαρμογές που σχετίζονται με την εθνική ασφάλεια και άμυνα, ενώ ταυτόχρονα θα ενισχυθεί η εγχώρια διαστημική βιομηχανία με γραμμές παραγωγής δορυφόρων και υποσυστημάτων.
Η επιδίωξη του προγράμματος είναι διττή: αφενός, η άμεση πρόσβαση σε δορυφορικά δεδομένα που θα ενισχύσουν την πολιτική προστασία, την περιβαλλοντική παρακολούθηση, την ανάλυση της κλιματικής αλλαγής και την εθνική ασφάλεια και αφετέρου, η σταδιακή ανάπτυξη αυτονομίας στην παραγωγή δορυφόρων, υποσυστημάτων και προηγμένων τεχνολογιών αιχμής.
Ήδη έχουν δρομολογηθεί επενδύσεις σε γραμμές παραγωγής, υποδομές δοκιμών και σταθμούς εδάφους, όπως η δημιουργία καθαρού χώρου AIT Facility (Assembly, Integration & Testing) 350 τ.μ. στην Τανάγρα για δοκιμές μικροδορυφόρων έως 500 κιλά, καθώς και η αναβάθμιση τριών τηλεσκοπίων (Χελμός, Σκίνακας, Χολομώντας) σε οπτικούς σταθμούς εδάφους για οπτικές και κβαντικές επικοινωνίες.
Οι επιχειρησιακές δυνατότητες του Εθνικού Διαστημικού Προγράμματος
Οι θερμικοί δορυφόροι θα υποστηρίζουν τη διαχείριση των δασικών πυρκαγιών, την παρακολούθηση θερμοκρασίας σε θάλασσα, έδαφος και αστικά κέντρα, συμβάλλοντας στην έγκαιρη ανίχνευση θαλάσσιων καυσώνων και στην προστασία της γαλάζιας οικονομίας (π.χ. υδατοκαλλιέργειες). Τα δεδομένα SAR θα επιτρέπουν την ακριβή χαρτογράφηση πλημμυρών, τον εντοπισμό σκαφών και οχημάτων σε θάλασσα και ξηρά, καθώς και την επιτήρηση θαλάσσιων περιοχών, κρίσιμων υποδομών και περιστατικών ρύπανσης.
Οι οπτικοί δορυφόροι θα επιτρέψουν την παραγωγή υψηλής ακρίβειας εθνικών χαρτογραφικών υποβάθρων, θα ενισχύσουν την παρακολούθηση των οικοσυστημάτων, των περιοχών Natura και της βιοποικιλότητας καθώς και την αγροτική παραγωγή μέσω χαρτογράφησης καλλιεργειών, εκτίμησης αποδόσεων και παρακολούθησης εδαφικής υγρασίας. Επιπλέον, τα δεδομένα θα αξιοποιηθούν για την παρακολούθηση αστικών θερμικών νησίδων, της ποιότητας αέρα και των εδαφικών παραμορφώσεων, προσφέροντας πολύτιμα εργαλεία σε δημόσιους φορείς, ερευνητικά ιδρύματα και υπηρεσίες πολιτικής προστασίας.
Τέλος, η ανάπτυξη του Κυβερνητικού Γεωπληροφοριακού Κόμβου θα επιτρέψει την ενιαία συλλογή, επεξεργασία και διάχυση δεδομένων, τόσο από τους ελληνικούς δορυφόρους όσο και από ευρωπαϊκά και διεθνή προγράμματα όπως το Copernicus και το Landsat, ενισχύοντας την αξιοποίηση δορυφορικών πληροφοριών για πολιτική προστασία, έρευνα, ασφάλεια και βιομηχανική ανάπτυξη.
Πηγή: https://www.cnn.gr/
(Κώστας Παπαζαχαρίου, αναδημοσίευση 22/10/2025)
