Οι αλλαγές που έχει προωθήσει το Facebook στην προσπάθεια του να αποκλείσει παρεμβολές στις εκλογικές διαδικασίες, προσπαθώντας να αποφύγει φαινόμενα όπως της Ρωσικής παρέμβασης στις αμερικανικές εκλογές του 2016, έχουν με τη σειρά τους δημιουργήσει προβλήματα στις Ευρωεκλογές.
Κάτω από αυτό το πρίσμα, τα τρία θεσμικά όργανα της ΕΕ ζήτησαν από το Facebook να κάνει αλλαγές στην διαφημιστική του πολιτική, αναφέροντας “τεράστιες πολιτικές και θεσμικές συνέπειες”. Σύμφωνα με νέους κανόνες που τέθηκαν σε ισχύ αυτήν την εβδομάδα, το Facebook απαιτεί από όλους τους διαφημιστές να εγγραφούν στη χώρα όπου επιθυμούν να αγοράσουν πολιτική διαφήμιση, στο πλαίσιο μιας προσπάθειας περιορισμού της ξένης επιρροής στις εθνικές εκστρατείες. Ωστόσο, οι ισχύοντες κανόνες δεν είναι κατάλληλοι για το ευρωπαϊκό εκλογικό σύστημα, καθώς εμποδίζουν τα κόμματα και τα θεσμικά όργανα να διεξάγουν νόμιμες διασυνοριακές εκστρατείες εντός της ΕΕ, σύμφωνα με την επιστολή που απευθύνθηκε στον επικεφαλής της παγκόσμιας πολιτικής του Facebook Nick Clegg και υπογράφηκε από την τον Γενικό Γραμματέα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τον Martin Selmayr, καθώς και τους ομολόγους του από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
“Η πολιτική του Facebook εμποδίζει τους Ευρωπαίους πολιτικούς ηγέτες να χρησιμοποιήσουν το Facebook, το Facebook Messenger και το Instagram για τις κοινοτικές καμπάνιες επικοινωνίας τους”, αναφέρει η κοινή επιστολή των τριών θεσμικών οργάνων. “Η πολιτική αυτή θα έθετε τους πολιτικούς ηγέτες της ΕΕ στο ίδιο επίπεδο με τους ξένους φορείς που προσπαθούν να παρεμβαίνει στις εκλογές της ΕΕ”.
Οι νέοι κανόνες του Facebook επιβάλλουν πολύ αυστηρότερες απαιτήσεις στα γεωγραφικά όρια μιας δεδομένης καμπάνιας. Ένας διαφημιζόμενος πρέπει να παράσχει μια φυσική διεύθυνση, καθώς και έναν αριθμό τηλεφώνου και πιστωτική κάρτα, μεταξύ άλλων απαιτήσεων, στον κολοσσό των κοινωνικών μέσων πριν αγοράσει διαφημίσεις πολιτικού χαρακτήρα. Το πρόβλημα, όπως το βλέπει η ΕΕ, είναι ότι το σύστημα θα σταματήσει τους πολιτικούς από τη διαφήμιση μεταξύ των χωρών της ΕΕ, όταν οι εκλογές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τον επόμενο μήνα περιλαμβάνουν εκστρατείες πολιτικών ομάδων σε ολόκληρη την ΕΕ.
Το πρόβλημα όπως αναφέρει η επιστολή, είναι ότι: “Το Facebook μεταφέρει το σύστημα ενιαίας δικαιοδοσίας των ΗΠΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο, προσδιορίζοντας τα μεμονωμένα κράτη μέλη ως αποκλειστική δικαιοδοσία για τις ευρωπαϊκές εκλογές, αγνοώντας έτσι το σύστημα κοινών αρμοδιοτήτων μεταξύ του επιπέδου της Ένωσης και του εθνικού επιπέδου”.
Εκτός όμως από τα προβλήματα που προκύπτουν για τους πολιτικούς και τα κόμματα, υπάρχει πρόβλημα και για την ίδια την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωκοινοβούλιο, καθώς δεν θα μπορούν να ενημερώνουν τους πολίτες σε όλη την Ευρώπη σχετικά με την συμμετοχή τους στις εκλογές ή ότι άλλο θα πρέπει να γνωρίζουν, καθώς θα μπορούν να απευθυνθούν μόνο στη χώρα στην οποία είναι εγγεγραμμένες.
Αν και το ίδιο το Facebook έχει αναφέρει ότι θα έχει την διακριτική ευχέρεια να επιτρέψει την διασυνοριακή πολιτική διαφήμιση σαν “εμπορική επιλογή”, οι ευρωπαϊκοί φορείς στην επιστολή τους αναφέρουν πως η εταιρεία θα πρέπει να επανεξετάσει την προσέγγιση της επικαλούμενη “τεράστιες πολιτικές και θεσμικές συνέπειες”.
Παρά το γεγονός ότι η Ευρώπη είναι στο πλευρό του Facebook στην προσπάθεια του να ελέγξει τις ξένες παρεμβάσεις σε εκλογικές διαδικασίες και τις προσπάθειες χειραγώγησης ή εμπλοκής στις Ευρωπαϊκές εκλογές, δεν γίνεται το Facebook να αντιμετωπίζει την Ευρώπη το ίδιο με τις ΗΠΑ, καθώς το καθεστώς είναι διαφορετικό. “καταλαβαίνουμε το γεγονός ότι το Facebook προσπαθεί να εκπληρώσει τις δεσμεύσεις και τους όρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την παραπληροφόρηση, όμως ο τρόπος που επέλεξε να το κάνει δημιουργεί άσκοπα εμπόδια και δεν προστατεύει τις ευρωεκλογές από εξωτερικές επιρροές” δήλωσε η Αυστριακή υποψήφια Μαρκέτα Γκρεγκόροβα.
Κόμματα όπως το Ευρωπαϊκό Λαϊκό κόμμα και το ALDE για παράδειγμα, λειτουργούν κάτω από την Ευρωπαϊκή ομπρέλα, καθώς είναι εγγεγραμμένα στο Βέλγιο αλλά τα συμβαλλόμενα μέρη τους είναι εγκατεστημένα σε όλες τις χώρε της ΕΕ. Σύμφωνα με τους κανόνες του Facebook για τις πολιτικές διαφημίσεις, τέτοιες οργανώσεις θα μπορούν να αγοράζουν διαφημίσεις μόνο στο Βέλγιο, όπου και είναι εγγεγραμμένα.
Από την μεριά του το Facebook υπεραμύνθηκε της πολιτικής του και δήλωσε πως δεν έχει σκοπό να κάνει κάποια αλλαγή. “Εξετάσαμε τους διάφορους κινδύνους και καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι η σωστή λύση για την καλύτερη προστασία από τις ξένες παρεμβολές είναι να επιτρέπεται να μπαίνουν διαφημίσεις σε μια χώρα της Ευρώπης από ανθρώπους ή οργανώσεις που έχουν επιβεβαιωμένα έδρα σε αυτή τη χώρα”.
Στην περίπτωση που το Facebook δεν αλλάξει στάση, τότε το κόστος διαφήμισης για τα πολιτικά κόμματα και τους πολιτικούς πρόκειται να αυξηθεί κατά πολύ, ενώ στην περίπτωση που κάποιο κόμμα αποφασίσει να εξουσιοδοτήσει τα εθνικά μέλη του να πληρώνουν διαφημίσεις στη χώρα που δραστηριοποιούνται, τότε κινδυνεύουν να βρεθούν υπόλογοι προς τους κανόνες χρηματοδότησης της ΕΕ, οι οποία από το 2004 και μετά θέτουν ένα όριο για τις χρηματικές συνεισφορές των εθνικών μελών.
