Ευρωπαϊκή Επιτροπή: Ανάγκη για «πυξίδα ήθους» στην ελευθερία των ΜΜΕ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε τις χώρες της ΕΕ να συνεχίσουν το διάλογο για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, καθώς χθες (21 Ιανουαρίου), έλαβε έκθεση σχετική με το εν λόγω θέμα. Η Κομισιόν δήλωσε ότι θα μπορούσε να επιφορτιστεί με το ρόλο της «πυξίδας ήθους» για την προώθηση της ελευθερίας του Τύπου.

Η Neelie Kroes, αντιπρόεδρος της Επιτροπής αρμόδια για το ψηφιακό θεματολόγιο, έλαβε την 51σέλιδη έκθεση που παρουσιάζει τα πορίσματα και τις συστάσεις της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου σχετικά με τον Πλουραλισμό και την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης.

Το θέμα των ελεύθερων και πλουραλιστικών μέσων ενημέρωσης κρίνεται ως ζωτικής σημασίας για την ευρωπαϊκή δημοκρατία, αναφέρει η έκθεση. Ταυτόχρονα, επισημαίνεται ένα πλήθος ζητημάτων που μπορούν να οδηγήσουν στον περιορισμό της δημοσιογραφικής ελευθερίας ή στη μείωση της πολυφωνίας, όπως η πολιτική επιρροή και πίεση από τα εμπορικά λόμπι.

Η ομάδα, με επικεφαλής την πρώην Πρόεδρο της Λετονίας Vaira Vike-Freiberga, επίσης, κατηγορεί «τα παραπτώματα ορισμένων δημοσιογράφων, που πρόσφατα έχουν δει το φως της δημοσιότητας». Οι συντάκτες της έκθεσης αναφέρονται στο σκάνδαλο των τηλεφωνικών υποκλοπών του βρετανικού ταμπλόιντ News of the World (που πλέον σταμάτησε να κυκλοφορεί), το οποίο ανήκε στο μεγιστάνα των μέσων ενημέρωσης Rupert Murdoch.

Τέτοια παραπτώματα «μπορούν να υπονομεύσουν την αξιοπιστία του κλάδου και ως εκ τούτου, τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά του».

Η ομάδα αναφέρει ότι ευθύνη για τη διατήρηση της ελευθερίας και του πλουραλισμού των μέσων επαφίεται στα κράτη μέλη, προσθέτοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να «διαδραματίσει ένα σημαντικό ρόλο» στην επίλυση του ζητήματος.

 «Δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική δημοκρατία σε ευρωπαϊκό επίπεδο εάν η ελευθερία και ο πλουραλισμός των μέσων δεν είναι εγγυημένοι εντός του ευρωπαϊκού πολιτικού χώρου».

Κατονομασία και διαπόμπευση;

Οι συζητήσεις για την ελευθερία και τον πλουραλισμό των μέσων είναι πολύ συχνά έντονα φορτισμένες και η Επιτροπή αποφεύγει σε μεγάλο βαθμό την παρέμβαση.

Ωστόσο, η ομάδα εμπειρογνωμόνων θεωρεί ότι η Κομισιόν θα πρέπει να διαδραματίσει έναν καίριο ρόλο. «Στην περίπτωση σοβαρών ζητημάτων ελευθερίας και πλουραλισμού σε ένα κράτος μέλος, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα πρέπει να ενεργούν ως μια συλλογική πυξίδα ήθους και να προειδοποιούν το κράτος μέλος που υποπίπτει σε παράπτωμα. Εφόσον κριθεί απαραίτητο, θα πρέπει το συγκεκριμένο κράτος μέλος να κατονομαστεί και να επιτιμηθεί», υποστηρίζει η έκθεση κράτη.

Παρόλα αυτά, η έκθεση ούτε κατονόμασε, ούτε επιτίμησε τους υπαίτιους για το σκάνδαλο των υποκλοπών.

Ερωτηθείς από την EurActiv να σχολιάσει την απουσία της ευθείας κριτικής, ο εκπρόσωπος της Kroes, Ryan Heath, ανέφερε ότι είναι «μια πολύ καλή ερώτηση».

Ανέφερε επίσης ότι υπήρξαν πολλές εξαιρετικά φορτισμένες συζητήσεις σε πολλές χώρες καθώς και ένας μακρύς κατάλογος κρατών μελών της ΕΕ που έχουν προβλήματα και που πρέπει να εξεταστούν. Με την κατονομασία ορισμένων μόνο χωρών, η Επιτροπή δεν ήθελε να πιστέψει κάποιος ότι οι χώρες που δεν κατονομάζονται έχουν λάβει λευκή επιταγή.

Είπε ότι ο στόχος της έκθεσης είναι να προωθήσει τις συζητήσεις στα εθνικά επίπεδα και μεταξύ των δημοσιογράφων και ότι η Κομισιόν έπρεπε να δράσει ως «πυξίδα ήθους».

 «Ακούμε τον κόσμο και έχει ληφθεί υπόψη το ότι πολλοί λένε ότι πρέπει να έχουμε μεγαλύτερο ρόλο», είπε ο Heath.

 «Αλλά δεν μπορούμε να τα απορροφήσουμε όλα όπως ένα σφουγγάρι. Πρέπει να υπάρξει μια πολιτική συζήτηση και κάποιας μορφής συναίνεση γύρω από το θέμα, πριν η ΕΕ προτείνει ή αναλάβει περισσότερες εξουσίες και να δημιουργήσει νέες ομάδες, νέα όργανα».

Στην έκθεσή της, η ομάδα εμπειρογνωμόνων έδωσε την ακόλουθη ερμηνεία για το ρόλο της Επιτροπής:

«Η ΕΕ θα πρέπει να θεωρείται αρμόδια να ενεργήσει για την προστασία της ελευθερίας των μέσων ενημέρωσης και της πολυφωνίας σε κρατικό επίπεδο, προκειμένου να διασφαλιστεί η ουσία των δικαιωμάτων που απορρέουν από τις Συνθήκες για τους πολίτες της ΕΕ, ιδίως των δικαιωμάτων στην ελεύθερη κυκλοφορία και στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Η σχέση μεταξύ της ελευθερίας και του πλουραλισμού των μέσων ενημέρωσης και της δημοκρατίας στην ΕΕ, δικαιολογεί μια πιο εκτεταμένη αρμοδιότητα της ΕΕ σε σχέση με αυτά τα θεμελιώδη δικαιώματα και σε σχέση με άλλα, που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων».

http://euractiv.gr/thesmika-themata/komision-anagki-gia-pyksida-ithoys-stin-eleytheria-ton-mmeΗ Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάλεσε τις χώρες της ΕΕ να συνεχίσουν το διάλογο για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, καθώς χθες (21 Ιανουαρίου), έλαβε έκθεση σχετική με το εν λόγω θέμα. Η Κομισιόν δήλωσε ότι θα μπορούσε να επιφορτιστεί με το ρόλο της «πυξίδας ήθους» για την προώθηση της ελευθερίας του Τύπου.

Η Neelie Kroes, αντιπρόεδρος της Επιτροπής αρμόδια για το ψηφιακό θεματολόγιο, έλαβε την 51σέλιδη έκθεση που παρουσιάζει τα πορίσματα και τις συστάσεις της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου σχετικά με τον Πλουραλισμό και την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης.

Το θέμα των ελεύθερων και πλουραλιστικών μέσων ενημέρωσης κρίνεται ως ζωτικής σημασίας για την ευρωπαϊκή δημοκρατία, αναφέρει η έκθεση. Ταυτόχρονα, επισημαίνεται ένα πλήθος ζητημάτων που μπορούν να οδηγήσουν στον περιορισμό της δημοσιογραφικής ελευθερίας ή στη μείωση της πολυφωνίας, όπως η πολιτική επιρροή και πίεση από τα εμπορικά λόμπι.

Η ομάδα, με επικεφαλής την πρώην Πρόεδρο της Λετονίας Vaira Vike-Freiberga, επίσης, κατηγορεί «τα παραπτώματα ορισμένων δημοσιογράφων, που πρόσφατα έχουν δει το φως της δημοσιότητας». Οι συντάκτες της έκθεσης αναφέρονται στο σκάνδαλο των τηλεφωνικών υποκλοπών του βρετανικού ταμπλόιντ News of the World (που πλέον σταμάτησε να κυκλοφορεί), το οποίο ανήκε στο μεγιστάνα των μέσων ενημέρωσης Rupert Murdoch.

Τέτοια παραπτώματα «μπορούν να υπονομεύσουν την αξιοπιστία του κλάδου και ως εκ τούτου, τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά του».

Η ομάδα αναφέρει ότι ευθύνη για τη διατήρηση της ελευθερίας και του πλουραλισμού των μέσων επαφίεται στα κράτη μέλη, προσθέτοντας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να «διαδραματίσει ένα σημαντικό ρόλο» στην επίλυση του ζητήματος.

 «Δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική δημοκρατία σε ευρωπαϊκό επίπεδο εάν η ελευθερία και ο πλουραλισμός των μέσων δεν είναι εγγυημένοι εντός του ευρωπαϊκού πολιτικού χώρου».

Κατονομασία και διαπόμπευση;

Οι συζητήσεις για την ελευθερία και τον πλουραλισμό των μέσων είναι πολύ συχνά έντονα φορτισμένες και η Επιτροπή αποφεύγει σε μεγάλο βαθμό την παρέμβαση.

Ωστόσο, η ομάδα εμπειρογνωμόνων θεωρεί ότι η Κομισιόν θα πρέπει να διαδραματίσει έναν καίριο ρόλο. «Στην περίπτωση σοβαρών ζητημάτων ελευθερίας και πλουραλισμού σε ένα κράτος μέλος, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα πρέπει να ενεργούν ως μια συλλογική πυξίδα ήθους και να προειδοποιούν το κράτος μέλος που υποπίπτει σε παράπτωμα. Εφόσον κριθεί απαραίτητο, θα πρέπει το συγκεκριμένο κράτος μέλος να κατονομαστεί και να επιτιμηθεί», υποστηρίζει η έκθεση κράτη.

Παρόλα αυτά, η έκθεση ούτε κατονόμασε, ούτε επιτίμησε τους υπαίτιους για το σκάνδαλο των υποκλοπών.

Ερωτηθείς από την EurActiv να σχολιάσει την απουσία της ευθείας κριτικής, ο εκπρόσωπος της Kroes, Ryan Heath, ανέφερε ότι είναι «μια πολύ καλή ερώτηση».

Ανέφερε επίσης ότι υπήρξαν πολλές εξαιρετικά φορτισμένες συζητήσεις σε πολλές χώρες καθώς και ένας μακρύς κατάλογος κρατών μελών της ΕΕ που έχουν προβλήματα και που πρέπει να εξεταστούν. Με την κατονομασία ορισμένων μόνο χωρών, η Επιτροπή δεν ήθελε να πιστέψει κάποιος ότι οι χώρες που δεν κατονομάζονται έχουν λάβει λευκή επιταγή.

Είπε ότι ο στόχος της έκθεσης είναι να προωθήσει τις συζητήσεις στα εθνικά επίπεδα και μεταξύ των δημοσιογράφων και ότι η Κομισιόν έπρεπε να δράσει ως «πυξίδα ήθους».

 «Ακούμε τον κόσμο και έχει ληφθεί υπόψη το ότι πολλοί λένε ότι πρέπει να έχουμε μεγαλύτερο ρόλο», είπε ο Heath.

 «Αλλά δεν μπορούμε να τα απορροφήσουμε όλα όπως ένα σφουγγάρι. Πρέπει να υπάρξει μια πολιτική συζήτηση και κάποιας μορφής συναίνεση γύρω από το θέμα, πριν η ΕΕ προτείνει ή αναλάβει περισσότερες εξουσίες και να δημιουργήσει νέες ομάδες, νέα όργανα».

Στην έκθεσή της, η ομάδα εμπειρογνωμόνων έδωσε την ακόλουθη ερμηνεία για το ρόλο της Επιτροπής:

«Η ΕΕ θα πρέπει να θεωρείται αρμόδια να ενεργήσει για την προστασία της ελευθερίας των μέσων ενημέρωσης και της πολυφωνίας σε κρατικό επίπεδο, προκειμένου να διασφαλιστεί η ουσία των δικαιωμάτων που απορρέουν από τις Συνθήκες για τους πολίτες της ΕΕ, ιδίως των δικαιωμάτων στην ελεύθερη κυκλοφορία και στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Η σχέση μεταξύ της ελευθερίας και του πλουραλισμού των μέσων ενημέρωσης και της δημοκρατίας στην ΕΕ, δικαιολογεί μια πιο εκτεταμένη αρμοδιότητα της ΕΕ σε σχέση με αυτά τα θεμελιώδη δικαιώματα και σε σχέση με άλλα, που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων».

http://euractiv.gr/thesmika-themata/komision-anagki-gia-pyksida-ithoys-stin-eleytheria-ton-mme