DVB-T vs DVB-C
Ήρθε το τέλος του DVB-C;
Πριν από αρκετά χρόνια, προτού το δούμε να μεταδίδεται στον αέρα, γνωρίσαμε το πρότυπο DVB-T μέσα από τις επαγγελματικές μονάδες για Headends, που προορίζονταν για χρήση σε καλωδιακά δίκτυα τηλεόρασης. Φτάνοντας στο σήμερα, με όλες τις εταιρείες τηλεπικοινωνιών να έχουν παρουσιάσει μονάδες DVB-T, η διαμόρφωση COFDM δείχνει πανέτοιμη για χρήση σε καλωδιακά δίκτυα τηλεόρασης. Ήρθε λοιπόν η στιγμή να αναρωτηθούμε… Μήπως η εξέλιξη αυτή σημαίνει το τέλος του προτύπου DVB-C στα καλωδιακά δίκτυα;
Τα πρώτα χρόνια που ακολούθησαν τους Ολυμπιακούς Αγώνες, ο κλάδος των τηλεπικοινωνιών άρχισε να εναποθέτει τις ελπίδες τους για αντίστοιχες με το 2004 δόξες, γύρω από την έννοια της ψηφιακής επίγειας τηλεόρασης. Στις εκθέσεις ηλεκτρονικών της εποχής θυμάμαι ξεκάθαρα ως εκθέτης το κέντρο που με περηφάνια είχαμε στήσει για λήψη δορυφορικών καναλιών QPSK και μετατροπή σε COFDM για διανομή σε καλωδιακά δίκτυα. Οι μονάδες που συνέθεταν το Headend ήταν άκρως πρωτοποριακές, ωστόσο η μεγαλύτερη πλειοψηφία των τεχνικών, με την ανυπομονησία που τους χαρακτηρίζει και τη λογική “τα θέλω όλα”, ζητούσαν μονάδες διαμόρφωσης COFDM, ώστε να μπορούν να υλοποιήσουν το δικό τους κανάλι DVB-T.
Ήταν φανερό ότι η στιγμή που η μονάδα αυτή θα έφτανε στα χέρια μας δεν θα αργούσε. Πράγματι, σύντομα είδαμε μονάδα με υποδοχές A/V για δημιουργία επίγειας πολύπλεξης COFDM, αλλά και πολλές ακόμα μονάδες γύρω από την επίμαχη νέα διαμόρφωση.
Η COFDM στην “υπηρεσία” των καλωδιακών δίκτυων
Η καθυστέρηση των εκπομπών της επίγειας ψηφιακής τηλεόρασης είχε ως συνέπεια η “φούσκα” να ξεθυμάνει… Ωστόσο, μέσα στα χρόνια αυτά, οι εταιρείες του χώρου υλοποίησαν πολύ ενδιαφέρουσες σειρές γύρω από τη διαμόρφωση COFDM και όπως είναι αναμενόμενο, έγιναν οικονομικά πιο προσιτές. Έτσι λοιπόν, έχουμε σήμερα τις εξής δυνατότητες για δημιουργία και επεξεργασία DVB-T:
- QPSK-COFDM: Οι μονάδες κάνουν λήψη ενός ψηφιακού δορυφορικού μπουκέτου και δίνουν, μέσω του προγραμματισμούς τους, τη δυνατότητα στο χρήστη να επιλέξει έναν αριθμό προγραμμάτων (ανάλογα την επιθυμητή ποιότητα των καναλιών DVB-T) και να συνθέσει ένα πολυπλεγμένο επίγειο ψηφιακό κανάλι.
- A/V-COFDM: Οι πολυαναμενόμενες μονάδες είναι πλέον στη διάθεση κάθε τεχνικού και δίνουν τη δυνατότητα εισαγωγής οπτικοακουστικών σημάτων (συνήθως τεσσάρων A/V) για απευθείας μετατροπή και πολύπλεξη σε ένα κανάλι DVB-T.
- ASI/HDMI σε COFMD: Πολύ μεγάλο ενδιαφέρον έχουν οι μονάδες HDΜΙ σε COMFD, όπου μπορούν απευθείας να λάβουν ένα σήμα HD μέσω σύνδεσης HDMI ή ASI για μετατροπή σε επίγειο ψηφιακό κανάλι, διατηρώντας την υψηλή ανάλυση του προγράμματος.
- IP-COFDM: “Συνεργασία” δύο σύγχρονων ψηφιακών προτύπων που είναι φανερό ότι σύντομα θα μονοπωλήσουν το τεχνολογικό ενδιαφέρον.
- COFDM-COFDM: Η διαδικασία της μεταλλαγής, όπως τη συναντάμε στα αναλογικά κανάλια, τώρα προσαρμόζεται στα ψηφιακά δεδομένα. Στην ψηφιακή τεχνολογία συναντάμε παράλληλα τις μονάδες echo canceller και regenerators που προορίζονται κυρίως για αναμεταδότες, ξεφεύγοντας από την εφαρμογή την οποία εξετάζουμε.
Το τέλος της διανομής QAM και του DVB-C;
Με τη νέα ψηφιακή διαμόρφωση COFDM να εισχωρεί δυναμικά στο χώρο των καλωδιακών δικτύων, ένα ερώτημα που γεννιέται είναι η πορεία της QAM –ή για να το θέσουμε καλύτερα– του προτύπου DVB-C. Μπορεί το πρότυπο της καλωδιακής τηλεόρασης να μην επεκτάθηκε στη χώρα μας όσο σε άλλες χώρες, αλλά δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι αποτελούσε την μοναδική λύση για ψηφιακή μετάδοση καναλιών σε καλωδιακά δίκτυα, μέχρι την πρόσφατη έλευση της COFDM. Παρότι το πρότυπο DVB-C γεννήθηκε για να εξυπηρετήσει την διανομή ψηφιακών σημάτων σε καλωδιακά δίκτυα, η πολυτάλαντη διαμόρφωση COFDM και το ευέλικτο πρότυπο DVB-T δείχνει ικανότατο να καλύψει τις ψηφιακές ανάγκες μετάδοσης σε ομοαξονικά καλωδιακά δίκτυα. Με τις μονάδες που προαναφέραμε να υποστηρίζουν συχνότητα εξόδου από 47-862MHz, το DVB-T σίγουρα μπαίνει στα λημέρια του DVB-C…
Πλεονεκτήματα σε καλωδιακά δίκτυα του DVB-T σε σχέση με το DVB-C
- Μικρότερο έως μηδενικό κόστος για εξοπλισμό λήψης. Στις τερματικές πρίζες ενός ψηφιακού δικτύου είναι απαραίτητος ένας δέκτης που θα λάβει το ψηφιακό σήμα και θα το προβάλει στην τηλεόραση. Με τους ψηφιακούς δέκτες να είναι εξαιρετικά οικονομικοί ή ακόμα και να ενσωματώνονται σε όλες τις σύγχρονες τηλεοράσεις, το DVB-T κερδίζει πολλούς πόντους έναντι στο DVB-C που απαιτεί ακριβότερους και λιγότερο “δημοφιλείς” δέκτες.
- Μεγάλη ποικιλία σε επαγγελματικές μονάδες. Η εμπορική έκρηξη της επίγειας ψηφιακής τηλεόρασης έφερε στο προσκήνιο όλες τις παραπάνω μονάδες επεξεργασίας που δίνουν στον τεχνικό την δυνατότητα να κάνει “μαγικά” στην εγκατάστασή του, ενσωματώνοντας για παράδειγμα, κάμερες, DVD ή άλλα A/V σήματα στο καλωδιακό ψηφιακό δίκτυο, ή ακόμα και streams από υπολογιστή ή δικτυακά STBs!
- Ενσωμάτωση των εκπεμπόμενων ψηφιακών καναλιών. Χάρη στην ποικιλομορφία των μονάδων επεξεργασίας που αναφέραμε, είναι πολύ εύκολο να ενσωματωθούν τα εκπεμπόμενα κανάλια της επίγειας ψηφιακής τηλεόρασης στο “μπλέντερ” του καλωδιακού δικτύου, μαζί φυσικά με το EPG και τις λοιπές ψηφιακές πληροφορίες.
Μειονεκτήματα του DVB-C σε σχέση με το DVB-T σε καλωδιακά δίκτυα
- Περισσότερα κανάλια στο ίδιο μπουκέτο. Σε ένα ψηφιακό μπουκέτο DVB-C μπορούμε να πολυπλέξουμε περισσότερα προγράμματα απ’ ότι σε ένα μπουκέτο DVB-T.
- Χρόνια “προϋπηρεσίας”. Μπορεί η DVB-T να μοιάζει ικανότατη να τρέξει σε καλωδιακά δίκτυα, ωστόσο δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το γεγονός ότι χρόνια τώρα το DVB-C έχει υποστηρίξει τεράστια δίκτυα, όπως τα σύγχρονα υβριδικά Hybrid Fibre Coax (HFC).
Η QAM φύση του DVB-T…
Μπορεί εμείς να τα έχουμε βάλει… το ένα δίπλα στο άλλο, ωστόσο τα πρότυπα DVB-T και DVB-C μοιράζονται ένα μεγάλο κοινό. Τη διαμόρφωση QAM. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Το πρότυπο DVB-T στηρίζεται στη διαμόρφωση COFDM. Η διαμόρφωση COFDM χρησιμοποιεί μια τεχνική πολύπλεξης που επιτρέπει την ταυτόχρονη μετάδοση πολλαπλών σημάτων μέσω ενός μέσου, την FDM. Η διαμόρφωση που εφαρμόζεται στα σήματα κατά την πολυπλεξία FDM του DVB-T είναι η QAM.
Η πρώτη έκδοση του DVB-T (την οποία μελετάμε και εμείς σήμερα, εφόσον όλες οι μονάδες που αναφέραμε υποστηρίζουν αυτό το πρότυπο), χρησιμοποιεί διαμορφώσεις QPSK, 16QAM ή 64QAM, ενώ η δεύτερη έκδοση DVB-T2, μπορεί να χρησιμοποιήσει επιπρόσθετα διαμόρφωση 256QAM. Αντίστοιχα το DVB-C χρησιμοποιεί διαμόρφωση από 16 έως 256 QAM και η δεύτερη έκδοση του καλωδιακού προτύπου, DVB-C2 χρησιμοποιεί έως 4096 QAM. Πολύ μεγάλο ενδιαφέρον μάλιστα έχει το γεγονός ότι το DVB-C2 βασίζεται και αυτό πλέον στη “πολυτάλαντη” διαμόρφωση COFDM, χρησιμοποιώντας δηλαδή την QAM κατά τη διαδικασία της πολύπλεξης.
Κλείνοντας
Εάν υπάρχει η καλωδιακή υποδομή σε ένα οικισμό, χωριό ή πόλη, τότε είναι προφανές ότι οι providers θα επιλέξουν να μεταδώσουν τα κανάλια τους χρησιμοποιώντας το πρότυπο DVB-C/C2. Ωστόσο, το περιοδικό μας κυκλοφορεί (για την ώρα τουλάχιστον…) σε ελληνικά εδάφη, όπου δεν υπάρχει πουθενά δίκτυο τέτοιων διαστάσεων και προδιαγραφών. Στη δικιά μας λοιπόν πραγματικότητα, με την επίγεια ψηφιακή τηλεόραση να έχει μπει πλέον στην ζωή μας, το πρότυπο DVB-T μοιάζει εξαιρετική επιλογή για να στηριχτεί ένα Headend σε ένα δίκτυο ενός ξενοδοχείου ή και μεγαλύτερου οικιστικού συστήματος. Μια τέτοια προοπτική ανοίγει νέους ορίζοντες μεγάλων δυνατοτήτων, τόσο από την πλευρά της τεχνολογίας όσο και στον εργασιακό τομέα.
Λεζάντες
01.Η μονάδα A/V-COFDM, συναντάται πλέον στους περισσότερους καταλόγους προϊόντων.
02. Συνδεσμολογία μονάδας A/V σε COFDM στην πράξη, για μετατροπή 4 Α/V καναλιών σε 1 κανάλι DVB-T, μέσω του συστήματος Digital to TV της Promax.
03. Το τραπέζιο φάσμα του ψηφιακού καναλιού που παράγεται από το προηγούμενο σύστημα A/V σε COFDM.
04. Εξαιρετικά χρήσιμη μονάδα για μετάδοση DVB-T σε καλωδιακά δίκτυα είναι ο converter QPSK-COFDM.
05. Η μονάδα RFG-835 της εταιρείας RF έχει τη δυνατότητα να αποδώσει 2 επίγεια ψηφιακά μπουκέτα των οποίων τα κανάλια προέρχονται από δορυφορική λήψη.
06. Το πολυτάλαντο κέντρο της Wisi, OTX 0200 στην πράξη. Το κέντρο έχει, μεταξύ άλλων, δυνατότητα επεξεργασίας σημάτων IP, QPSK, COFDM.
07. Επιλογή προγραμμάτων από δορυφορικό transponder για μετατροπή σε κανάλι DVB-T, μέσω Web Interface.
08. Επιλογή συχνότητας εξόδου από 47-862MHz για το κανάλι DVB-T, μέσω Web Interface.
09. Σχηματική αναπαράσταση της λειτουργίας της μονάδας EN-264 της Promax που δείχνει ξεκάθαρα τη δυνατότητα ενσωμάτωσης διαφορετικών τεχνολογιών σε ένα κοινό δίκτυο μέσω του προτύπου DVB-T.
10. Χρήση της QAM “μέσα” στην πολύπλεξη OFDM του προτύπου DVB-T, που “μαρτυρά” η οθόνη του πεδιομέτρου.
