Η χαμένη υπερδύναμη των Μάγια: Οι Βασιλείς των Φιδιών

Η αυτοκρατορία των Μάγια άνθησε στη Μεσοαμερική για περισσότερα από 3.000 χρόνια. Τεράστιες πόλεις αναδύθηκαν μέσα από τη ζούγκλα, συνδεδεμένες με πολυσύχναστα εμπορικά δίκτυα. Οι Μάγια ανέπτυξαν ένα πολύπλοκο σύστημα γραφής, διέθεταν εντυπωσιακές γνώσεις αστρονομίας και είχαν κατακτήσει την ακριβή μέτρηση του χρόνου.

Ωστόσο, αυτός ο προηγμένος πολιτισμός σπαρασσόταν από συνεχείς συγκρούσεις. Ο κόσμος των Μάγια δεν κατάφερε ποτέ να εξελιχθεί σε μια ενιαία αυτοκρατορία και οι αιματηρές αντιπαλότητες ανάμεσα στις πόλεις-κράτη διήρκεσαν αιώνες, καθορίζοντας τελικά τη μοίρα ολόκληρου του πολιτισμού.

Η ιστορία, η άνοδος, η παρακμή και η κληρονομιά αυτού του κόσμου ζωντανεύουν στη νέα τετραμερής σειρά του Viasat History «Οι Μάγια: ο πόλεμος των πέντε βασιλείων», που κάνει πρεμιέρα στις 3 Αυγούστου. Ανάμεσα στις δυνάμεις που διαμόρφωσαν την πορεία του πολιτισμού των Μάγια, ξεχωρίζει η δυναστεία των Βασιλέων του Φιδιού, η οποία επιχείρησε να ενώσει τα αντίπαλα βασίλεια χωρίς τελικά να το καταφέρει.

Η δυναστεία Kaan, γνωστή και ως Βασίλειο του Φιδιού, υπήρξε μία από τις ισχυρότερες δυνάμεις του κόσμου των Μάγια τον 6ο και τον 7ο αιώνα. Κι όμως, μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1990 γνωρίζαμε ελάχιστα για την ύπαρξή της. Τότε οι ερευνητές συνειδητοποίησαν ότι τα ιερογλυφικά των Μάγια δεν ήταν θρησκευτικά ή αστρονομικά σύμβολα, αλλά ένα σύστημα γραφής που κατέγραφε ιστορικά γεγονότα και πρόσωπα. Ανάμεσά τους εμφανιζόταν διαρκώς ένα έμβλημα με κεφάλι φιδιού, το οποίο, μετά την αποκρυπτογράφηση των επιγραφών, αποδείχθηκε ότι ανήκε σε μια ολόκληρη δυναστεία με τεράστια επιρροή.

Η ισχύς της δυναστείας Kaan δεν βασίστηκε μόνο στις στρατιωτικές κατακτήσεις, αλλά και στη διπλωματία. Κατέκτησε πολλές πόλεις-κράτη, όμως συχνά προτιμούσε πιο σύνθετες στρατηγικές. Δημιουργούσε συμμαχίες μέσω γάμων μεταξύ βασιλικών οικογενειών, προσέφερε στρατιωτική προστασία και εμπορικά προνόμια με αντάλλαγμα την πίστη των συμμάχων της και κατέφευγε στη βία μόνο όταν δεν υπήρχε άλλη επιλογή. Παράλληλα, ενίσχυσε το εμπόριο και την ευημερία των περιοχών που βρίσκονταν υπό την επιρροή της.

Ο μεγαλύτερος αντίπαλος των Βασιλέων του Φιδιού ήταν η Τικάλ, σε μια αντιπαράθεση που διήρκεσε σχεδόν τρεις αιώνες. Οι σύγχρονοι ιστορικοί αποκαλούν συχνά αυτή την περίοδο «Ψυχρό Πόλεμο των Μάγια», καθώς οι δύο μεγάλες δυνάμεις απέφευγαν τις άμεσες συγκρούσεις. Αντί γι’ αυτό, προσπαθούσαν να προσεταιριστούν μικρότερες πόλεις-κράτη, να επιβάλουν δικούς τους ηγεμόνες ή να υποκινήσουν εξεγέρσεις στις περιοχές επιρροής του αντιπάλου. Το σημείο καμπής ήρθε το 562 μ.Χ., όταν ο ηγεμόνας της Kaan, σε συμμαχία με το Καρακόλ, επιτέθηκε στην Τικάλ και της προκάλεσε συντριπτική ήττα.

Η νίκη αυτή εγκαινίασε τη χρυσή εποχή των Βασιλέων των Φιδιών. Σπουδαιότερος ηγεμόνας της περιόδου θεωρείται ο Γιούκνουμ ο Μέγας, ο οποίος κυβέρνησε δεκάδες πόλεις-κράτη. Βασιλείς από άλλα βασίλεια τον επισκέπτονταν τακτικά και η έγκρισή του ήταν συχνά απαραίτητη για την άνοδο ενός νέου ηγεμόνα στον θρόνο μιας άλλης πόλης.

Η κυριαρχία της δυναστείας Kaan, όμως, δεν έμελλε να διαρκέσει για πάντα.

Ο βασιλιάς της Τικάλ, Τζασάου Τσαν Κ’αουίλ Α΄, αφιέρωσε χρόνια στην ενίσχυση του στρατού του και το 695 μ.Χ. κατάφερε να καταφέρει αποφασιστικό πλήγμα στον τότε Βασιλιά των Φιδιών. Η ήττα αυτή κλόνισε το κύρος της δυναστείας, οι σύμμαχοί της την εγκατέλειψαν και οι υποτελείς πόλεις άρχισαν να ανακτούν την ανεξαρτησία τους. Παρότι οι Βασιλείς των Φιδιών επιβίωσαν για ακόμη μερικές δεκαετίες, δεν ανέκτησαν ποτέ την προηγούμενη ισχύ τους.

Οι παρατεταμένοι πόλεμοι, η εξάντληση των πόρων, η παρακμή του εμπορίου και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής επιτάχυναν την κατάρρευση του πολιτισμού των Μάγια. Κατά τον 8ο και 9ο αιώνα, οι παρατεταμένες ξηρασίες επιδείνωσαν ακόμη περισσότερο την ήδη εύθραυστη κατάσταση, οδηγώντας έναν από τους σημαντικότερους πολιτισμούς της προκολομβιανής Αμερικής στην οριστική του παρακμή.

Η σειρά «Οι Μάγια: ο πόλεμος των πέντε βασιλείων» κάνει πρεμιέρα στο Viasat History στις 3 Αυγούστου και θα προβάλλεται καθημερινά στις 19:45.

Viasat History: Αφιέρωμα στη Μεσοαμερικανική Εποχή

Δευτέρα έως Παρασκευή, από Δευτέρα 3 Αυγούστου στις 19:45

Χαμένες πόλεις. Θαμμένος χρυσός. Αυτοκρατορίες που εξαφανίστηκαν. Από τα πολεμοχαρή βασίλεια των Μάγια μέχρι το πέτρινο θαύμα του Μάτσου Πίτσου, τις μούμιες που πρόσφατα ανακαλύφθηκαν, τους μύθους για τις πόλεις του χρυσού και τη βίαιη εμφάνιση των Κονκισταδόρες, ανακαλύψτε τα μυστικά των σημαντικότερων αυτοκρατοριών της ιστορίας και τα μυστήρια του αφανισμού τους. Η κορυφαία τεχνολογία και η καινοτόμος μέθοδος LIDAR ξαναγράφουν όλα όσα νομίζαμε ότι γνωρίζαμε. Τα ερείπια θυμούνται. Ελάτε μαζί μας και ανακαλύψτε τα μυστικά του αρχαίου Μεσοαμερικανικού κόσμου.

• 3 – 6 Αυγούστου: 19:45 Οι Μάγια: ο πόλεμος των πέντε βασιλείων
• 7 Αυγούστου: 19:45 Μάτσου Πίτσου: η πόλη της πέτρας
• 10 – 11 Αυγούστου: 19:45 Χαμένες μούμιες των Ίνκας
• 12 – 13 Αυγούστου: 19:45 Συντέλεια της αρχαιότητας
• 14 Αυγούστου: 19:45 Πόλεις του χρυσού: η αλήθεια πίσω από τον μύθο
• 17 – 24 Αυγούστου: 19:45 Κονκισταδόρες: η άνοδος και η πτώση τους

Το Viasat History είναι ένα ευρωπαϊκό τηλεοπτικό κανάλι, το οποίο παρέχει μια σειρά ντοκιμαντέρ που αφορούν ιστορικά γεγονότα, συμπεριλαμβανομένου του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, και εξερευνήσεις αρχαίων πολιτισμών. Το κανάλι, το οποίο ανήκει στην Viasat World Ltd., είναι διαθέσιμο στο δίκτυο της εταιρείας NOVA και στην Cosmote TV στην Ελλάδα.

Για περισσότερες πληροφορίες, ακολουθήστε το www.Facebook.com/ViasatHistoryGR