Ο μεγαλύτερος κίτρινος υπεργίγαντας που καταγράφηκε ποτέ!
Ένα ισχυρό τηλεσκόπιο στη Χιλή κατέγραψε το μεγαλύτερο κίτρινο αστέρι που έχει ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα. Το αστέρι, με ονομασία HR 5171 A, βρίσκεται σε απόσταση 12.000 έτη φωτός από τη Γη, στο κέντρο μίας νέας φωτογραφίας που δημοσιεύθηκε σήμερα (12 Μαρτίου).
Γνωστό ως «κίτρινος υπεργίγαντας» το άστρο έχει περισσότερες από 1.300 φορές μεγαλύτερη διάμετρο από αυτήν του Ήλιου, πολύ μεγαλύτερη από αυτήν που περίμεναν οι επιστήμονες σε προηγούμενες παρατηρήσεις, όπως δήλωσαν οι υπεύθυνοι του Νότιου Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου (ESO, European Southern Observatory).
Οι νέες μετρήσεις τοποθετούν το άστρο ως ένα από τα 10 μεγαλύτερα άστρα που έχουν ποτέ ανακαλυφθεί. Οι επιστήμονες που χρησιμοποιούσαν το «Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο» συμβολομετρίας (VLT) του ESO για να παρατηρήσουν το άστρο, είχαν μία ακόμα έκπληξη. Το HR 5171 A είναι στη πραγματικότητα μέρος ενός συστήματος διπλού άστρου, με το σύνοδο να περιστρέφεται σε τροχιά εξαιρετικά κοντινή με αυτή του υπεργίγαντα.
Το HR 5171 A είναι 50% μεγαλύτερο από τον κόκκινο υπεργίγαντα Μπετελγκέζ, το αστέρι που σχηματίζει έναν από τους «ώμους» του αστερισμού του Ωρίωνα. O Olivier Chesnau, επιστήμονας του αστεροσκοπείου «Observatoire de la Côte d’Azur» στη Γαλλία, που εργαζόταν με το VLT δήλωσε: «Τα δύο άστρα είναι τόσο κοντά που το ένα αγγίζει το άλλο και όλο το σύστημα μοιάζει με ένα τεράστιο φιστίκι… Το συνοδό άστρο που ανακαλύψαμε είναι πολύ σημαντικό, καθώς επηρεάζει τη μοίρα του HR 5171 A, για παράδειγμα ξεγυμνώνοντας το από τα εξωτερικά στρώματα και τροποποιώντας την εξέλιξη του».
Αν και το τεράστιο άστρο είναι πολύ μακριά από τη Γη, οι έμπειροι παρατηρητές μπορεί ίσως να το εντοπίσουν ακόμα και με γυμνό μάτι, λένε οι υπεύθυνοι του ESO. Η λάμψη του αστεριού είναι περίπου 1 εκατομμύριο φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου.
«Βρήκαμε ότι το HR 5171 A μεγαλώνει διαρκώς τα τελευταία 40 χρόνια, και καθώς μεγαλώνει η διάμετρος του, ψυχραίνει, και η εξέλιξη του καταγράφηκε τώρα στη πράξη», λένε οι υπεύθυνοι του ESO. Ελάχιστα άστρα καταγράφονται σε αυτή τη πολύ σύντομη φάση, όπου υφίστανται δραματικές αλλαγές της θερμοκρασίας καθώς αναπτύσσονται ταχύτατα».
Ο Chesnau και η διεθνής του ομάδα επιστημόνων χρησιμοποίησε μία ειδική τεχνική, που λέγεται συμβολομετρία, για να συνδιάσει το φως από πολλαπλά ανεξάρτητα τηλεσκόπια και να δημιουργήσει ένα τεράστιο (εικονικό) τηλεσκόπιο που χρησιμοποιήθηκε για τη παρατήρηση του HR 5171 A, λένε οι υπεύθυνοι του ESO.
Η νέα μελέτη θα δημοσιευθεί στο Astronomy & Astrophysics.
Πηγή: space.com




