Skip to main content
DIABASTE DWREAN DIG 187
TM 493
SECURITY REPORT 149
satpraxis 2022
ImageTech Photovision 2024
now 33 2022

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

19 Φεβρουαρίου 2024 08:45

Η ακτινοβολία που εκπέμπουν οι μαύρες τρύπες

Untitled 1 94 f30dd988

Διεθνής έρευνα με τη συμμετοχή του Αστεροσκοπείου Αθηνών

Απαντήσεις για την ακτινοβολία που εκπέμπουν οι μαύρες τρύπες αναζητά διεθνής επιστημονική ομάδα. Στην επιστημονική έρευνα παίρνει μέρος και το Αστεροσκοπείο Αθηνών.

Φανταζόμαστε τις μαύρες τρύπες ως αδηφάγους μυστηριώδεις σχηματισμούς του Σύμπαντος που καταπίνουν ό,τι βρεθεί γύρω τους, εκπέμποντας την ίδια ώρα ακτινοβολία.

Ποιος είναι όμως ο μηχανισμός πίσω από αυτή την εκπομπή ακτινοβολίας; Διεθνής επιστημονική ομάδα, με τη συμμετοχή ερευνητών του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, δίνει απάντηση σε ένα από τα κύρια ερωτήματα που απασχολούν την αστροφυσική κοινότητα και κάνει ένα σημαντικό βήμα στην κατανόηση των μαύρων τρυπών.

Στο κέντρο των γαλαξιών βρίσκονται υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες με μάζες ου κυμαίνονται από εκατομμύρια έως και δισεκατομμύρια φορές τη μάζα του Ήλιου. Για παράδειγμα, η μαύρη τρύπα στον πυρήνα του δικού μας Γαλαξία είναι 4,3 εκατομμύρια φορές βαρύτερη από τον Ήλιο. Πολλές από αυτές τις μαύρες τρύπες, όσες είναι ενεργές, αυξάνουν τη μάζα τους καταπίνοντας νέφη ύλης που βρίσκονται γύρω τους. Σημειώνεται ότι οι επιστήμονες έχουν παρατηρήσει πάνω από ένα εκατομμύριο ενεργές μαύρες τρύπες στο Σύμπαν.

ASTRONOMIA65124 APEMPE 11022024

Λίγο πριν πέσει για πάντα στη μαύρη τρύπα, η ύλη σχηματίζει έναν δίσκο προσαύξησης που κατευθύνει υλικό σε αυτή θρέφοντάς την και αυξάνοντας την μάζα της. Ο δίσκος αυτός ακτινοβολεί έντονα και προγενέστερες έρευνες έχουν καταδείξει ότι η ακτινοβολία δεν είναι σταθερή, αλλά παρουσιάζει έντονη αυξομείωση. Το ερώτημα όμως που απασχολούσε για χρόνια την επιστημονική κοινότητα είναι από τι εξαρτάται αυτή η αυξομείωση της ακτινοβολίας.

ASTRONOMIA65125 APEMPE 11022024

Στο μικροσκόπιο πάνω από 16.000 υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες

Ομάδα ερευνητών του Ινστιτούτου Αστρονομίας, Αστροφυσικής, Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης (ΙΑΑΔΕΤ) του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, αποτελούμενη από τον διευθυντή ερευνών Αντώνη Γεωργακάκη, τον διευθυντή ειδικό λειτουργικό επιστήμονα Αθανάσιο Ακύλα, και τον μεταδιδακτορικό ερευνητή Angel Ruiz, σε συνεργασία με ερευνητικές ομάδες από το γερμανικό ινστιτούτο Max-Planck Institute for Extraterrestrial Physics και το Πανεπιστήμιο της Νάπολης στην Ιταλία, μελέτησαν πάνω από 16.000 υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες για να μπορέσουν να δώσουν απάντηση στο ερώτημα αυτό. Οι μαύρες τρύπες που επιλέχθηκαν είναι όλες ενεργές και υπερμεγέθεις, βρίσκονται στα κέντρα γαλαξιών και έχουν μεγάλο εύρος μάζας, από δέκα εκατομμύρια έως ένα δισεκατομμύριο ηλιακές μάζες.

Οι επιστήμονες μελέτησαν δεδομένα που συνέλεξαν δύο δορυφόροι ακτίνων Χ, οι XMM-Newton του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος και eROSITA του γερμανικού ινστιτούτου Max Planck for Extraterrestrial physics (MPE). Η ανάλυση των δεδομένων, μέσω της εφαρμογής καινοτόμων στατιστικών μεθόδων, έδειξε για πρώτη φορά μια άμεση συσχέτιση της μεταβλητότητας της ακτινοβολίας του δίσκου προσαύξησης με δύο θεμελιώδεις φυσικές ιδιότητες: τη μάζα της μαύρης τρύπας και τον ρυθμό με τον οποίο η ύλη πέφτει μέσα στη μαύρη τρύπα.

Όπως διαπίστωσαν, οι μεγάλης μάζας μαύρες τρύπες δεν μεταβάλλουν την ακτινοβολία τόσο πολύ σε αντίθεση με τις μικρής μάζας μαύρες τρύπες που έχουν πολύ μεγαλύτερο εύρος μεταβολών. Επιπλέον, όταν η ύλη πέφτει στις μαύρες τρύπες με χαμηλό ρυθμό, η ακτινοβολία έχει πολύ μεγαλύτερη μεταβλητότητα σε σύγκριση με τις μαύρες τρύπες, όπου η ύλη πέφτει με μεγαλύτερο ρυθμό.

Η μάζα της μαύρης τρύπας 

«Στη μελέτη επιδεικνύουμε ξεκάθαρα τη συσχέτιση ανάμεσα στις μεταβολές της ακτινοβολίας και στις φυσικές ιδιότητες του συστήματος προσαύξησης», εξηγεί ο διευθυντής ερευνών του ΙΑΑΔΕΤ Αντώνης Γεωργακάκης. «Δεν είναι η πρώτη φορά που αυτές οι δύο ιδιότητες συζητιούνται, αλλά σε αυτή τη μελέτη καταδεικνύουμε με μεγάλη στατιστική βεβαιότητα ότι αυτές οι δύο φυσικές ποσότητες, η μάζα της μαύρης τρύπας και ο ρυθμός προσαύξησης, παίζουν σημαντικό ρόλο στο να καθορίσουν το επίπεδο μεταβλητότητας της ακτινοβολίας που παράγεται από ενεργές μαύρες τρύπες», προσθέτει ο ίδιος.

Τα αποτελέσματα αυτά, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό MNRAS, αποτελούν, όπως υπογραμμίζει επιπλέον ο κ. Γεωργακάκης, ένα σημαντικό βήμα για την κατανόηση του τρόπου δημιουργίας των γιγαντιαίων μαύρων τρυπών στα κέντρα γαλαξιών.

Σημειώνεται ότι το τηλεσκόπιο eROSITA, που αναπτύχθηκε από μια ομάδα γερμανικών ερευνητικών κέντρων και πανεπιστημίων με επικεφαλής το ινστιτούτο Max Planck for Extraterrestrial physics, μπήκε σε τροχιά γύρω από τη Γη το 2019 και είναι το μοναδικό που σαρώνει όλο τον ουρανό στοχεύοντας να παράσχει την πιο λεπτομερή χαρτογράφηση της ουράνιας σφαίρας στις ακτίνες Χ. Μόλις λίγες ημέρες νωρίτερα δημοσιεύθηκαν τα πρώτα δεδομένα από το πρώτο εξάμηνο λειτουργίας του τηλεσκοπίου. Στην κοινοπραξία διαχείρισης του τηλεσκοπίου συμμετέχει και το ΙΑΑΔΕΤ συνεισφέροντας εργαλεία λογισμικού για τη βαθμονόμηση των οπτικών ακτίνων Χ και την ανάλυση των παρατηρήσεων.

Οι νέες παρατηρήσεις ακτίνων Χ του eROSITA που δημοσιοποιούνται, θα αποτελέσουν μια μοναδική πηγή πληροφοριών για την αστρονομική κοινότητα για ένα ευρύ φάσμα ερευνητικών εφαρμογών, από τη μελέτη συμπαγών αντικειμένων, όπως οι υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες, μέχρι τον σχηματισμό σμηνών γαλαξιών.

Πηγή, φωτογραφίες: ΑΠΕ ΜΠΕ | https://www.newsit.gr/
(Κώστας Παπαζαχαρίου, αναδημοσίευση 19/2/2024)

ΑΛΛΑ ΑΡΘΡΑ ΣΕ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η ΑΓΟΡΑ ΣΗΜΕΡΑ

  • Fracarro D-Matrix 4S EVO

    Fracarro D-Matrix 4S EVO

    Η εταιρεία AstraSat ανακοινώνει την παραλαβή του D-Matrix 4S EVO της ιταλικής Fracarro. Το νέο αυτό Headend διαθέτει 4 ανεξάρτητες δορυφορικές εισόδους DVB-S2 και 4x modulators DVB-T / DVB-C κατ’ ...
  • Promax Ranger: Ολοκληρώθηκε η ομάδα εκπαιδευτικών video

    Promax Ranger: Ολοκληρώθηκε η ομάδα εκπαιδευτικών video

    Είναι πλέον διαθέσιμη η τέταρτη και τελευταία ομάδα εκπαιδευτικών video με ελληνική περιγραφή για τα πεδιόμετρα Promax Ranger. Τα συγκεκριμένα video έχουν προστεθεί στην Playlist Πεδιόμετρα RANGER...
  • Meliconi AT 49 USB

    Meliconi AT 49 USB

    Η εσωτερική κεραία Meliconi AT 49 USB με ενσωματωμένο ενισχυτή 49dB, είναι κατάλληλη για τη λήψη ψηφιακών σημάτων επίγειας τηλεόρασης (DVB-T), ψηφιακών σημάτων επίγειας τηλεόρασης υψηλής ευκρίνεια...
  • Engel AN7123 / AN7126 / AN7143

    Engel AN7123 / AN7126 / AN7143

    Η εταιρεία AstraSat ανακοινώνει την παραλαβή νέας σειράς LNB φλάντζας της Engel. Περιλαμβάνει τα single LNB AN7123, twin LNB AN7126 και quattro LNB AN7143, τα οποία διαθέτουν 1x, 2x και 4x εξόδους...
  • Ikusi FlasHD HDTF-C48V & HDTF-C48G

    Ikusi FlasHD HDTF-C48V & HDTF-C48G

    Οι πιο ισχυρές επίγειες κεραίες της Ikusi είναι τα μοντέλα FlasHD και συγκεκριμένα τα HDTF-C48V & HDTF-C48G σε πράσινο και γκρι χρώμα. Με αξιόλογα χαρακτηριστικά και ισχυρή απόρριψη υψηλότερων...
  • Icy Box IB-LAN301-C3

    Icy Box IB-LAN301-C3

    Απολαύστε το διαδίκτυο χωρίς περιορισμούς: Με ρυθμό μεταφοράς δεδομένων έως και 2,5Gbit, ο αντάπτορας δικτύου IB-LAN301-C3 της Icy Box σάς προσφέρει εξαιρετικά γρήγορη σύνδεση. Αυτό έχει ως αποτέλ...
  • AVM FRITZ!Box 5530 Fiber

    AVM FRITZ!Box 5530 Fiber

    Το FRITZ!Box 5530 Fiber είναι ένα υπερσύγχρονο modem / router από τη γερμανική AVM, το οποίο έχει σχεδιαστεί αποκλειστικά για δίκτυα οπτικής ίνας. Είναι το απόλυτο modem / router για συνδέσεις Fib...
  • Σεμινάρια AstraSat: Συστήματα οπτικών ινών και νέα επαγγελματικά συστήματα Headend Fracarro

    Σεμινάρια AstraSat: Συστήματα οπτικών ινών και νέα επαγγελματικά συστήματα Headend Fracarro

    Η εταιρεία AstraSat σε συνεργασία με την ιταλική Fracarro Radioindustrie πραγματοποίησε με επιτυχία στη Θεσσαλονίκη το σεμινάριο με θέματα «Συστήματα Οπτικών Ινών για την κατανομή τηλεοπτικού σήμα...
  • TP-Link ER706W-4G

    TP-Link ER706W-4G

    Η TP-Link παρουσιάζει το νέο ασύρματο router ER706W-4G, το οποίο παρέχει συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο μέσω των κεραιών της κινητής τηλεφωνίας, με δυνατότητα υποστήριξης 4G+ Cat6. Η συσκευή διαθέτει...
  • Kakusiga KK-12101

    Kakusiga KK-12101

    Η εταιρεία KAL Electronics ανακοινώνει την παραλαβή ενός νέου φορητού ηχοσυστήματος που συνδυάζει κομψή εμφάνιση και μοντέρνο σχεδιασμό. Πρόκειται για το Kakusiga KK-12101, το οποίο είναι ένα ηχεί...
  • Ekselans AP 1200 W2

    Ekselans AP 1200 W2

    Το AP 1200 W2 της Ekselans είναι ένα ιδιαίτερα αξιόλογο και συμπαγές Access Point για χρήση σε εσωτερικό χώρο, με πλειάδα δυνατοτήτων διαχείρισης για κάθε είδους εφαρμογή ασύρματης πρόσβασης. Το σ...
  • Nedis TVSM6050BK

    Nedis TVSM6050BK

    Η επιδαπέδια βάση τηλεόρασης TVSM6050BK της Nedis διαθέτει κομψή και μοντέρνα εμφάνιση, συνδυάζοντας παράλληλα τη σωστή τοποθέτηση της τηλεόρασής σας στον χώρο σας. Είναι κατάλληλη για τηλεοράσεις...

ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΤΕΥΧΟΣ

  • Ψηφιακή Τηλεόραση, Απρίλιος 2024

    Ψηφιακή Τηλεόραση, Απρίλιος 2024

    Κυκλοφορεί το νέο τεύχος Απριλίου 2024 του περιοδικού "Ψηφιακή Τηλεόραση" μαζί με το "Security Report" Το νέο τεύχος Απριλίου του περιοδικού «Ψηφιακή Τηλεόραση» κυκλοφορεί πάντα μαζί με το περι...
  • Μεγάλη επιτυχία για την Athens Electronix 2024!

    Μεγάλη επιτυχία για την Athens Electronix 2024!

    Με τεράστια επιτυχία ολοκληρώθηκε η Athens Electronix 2024, η μεγαλύτερη έκθεση της χρονιάς στην πρωτεύουσα, η οποία διοργανώθηκε από την Libra Press στον Πολυχώρο Εκδηλώσεων Δαΐς, στις 2 και 3 Μα...
  • TP-Link EAP683 LR, EAP211-Bridge kit & EAP625-Outdoor HD

    TP-Link EAP683 LR, EAP211-Bridge kit & EAP625-Outdoor HD

    Η TP-Link διευρύνει την οικογένεια των συσκευών Omada, παρουσιάζοντας 3 νέα wireless Access Points. Πρόκειται για τα EAP683 LR, EAP211-Bridge KIT και EAP625-Outdoor HD, τα οποία προσφέρουν αξεπέρα...