Skip to main content
DIABASTE DWREAN DIG 189
TM 546
SECURITY REPORT 152
satpraxis 2022
now 33 2022

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

11 Δεκεμβρίου 2010 03:00

Ανύψωση και Αζιμούθιο

Γράφει: Αργύρης Νομικός
3cc8012eca57577e33709ae3cf2556ae XL e42ee705

Featured | Οι δορυφόροι στη ζώνη Clarke κινούνται ταυτόχρονα με την περιστροφή της Γης, μένοντας ξάγρυπνοι και αγέρωχοι στην ίδια θέση σε σχέση με τη Γη. Η θέση αυτή υπολογίζεται με βάση το γεωγραφικό του μήκος, ανατολικό (Ε) ή δυτικό (W) και αποτελεί μαζί με το όνομά του, την ταυτότητα του δορυφόρου (π.χ. Hot Bird 13E, Astra 19,2E, Hispasat 30W κ.λπ.)

Σύμφωνα με τον πρόλογό μας, η ρύθμιση ενός κατόπτρου για τη λήψη ενός συγκεκριμένου δορυφόρου από τη Γη, εξαρτάται αποκλειστικά από το γεωγραφικό μήκος και το γεωγραφικό πλάτος του τόπου, που βρισκόμαστε.
Γεωγραφικό μήκος (Ν):
Γεωγραφικό μήκος ενός τόπου, ονομάζεται η γωνία (ανατολικά η δυτικά) που σχηματίζει ένας τόπος, με τον πρώτο μεσημβρινό, ο οποίος έχει οριστεί από το έτος 1884 να είναι το Γκρήνουιτς.
Γεωγραφικό πλάτος (
L): Γεωγραφικό πλάτος, ονομάζεται η γωνία (βόρεια ή νότια), που σχηματίζει ένας τόπος, με τον ισημερινό.
Τα πράγματα θα ήταν πολύ απλά, αν μπορούσαμε να εντοπίσουμε το γεωγραφικό Βορά με μία πυξίδα, όμως αυτό δεν συμβαίνει, επειδή οι πυξίδες προσανατολίζονται στο μαγνητικό βορά. Το μαγνητικό πεδίο της Γης δεν είναι ομοιόμορφα κατανεμημένο στην επιφάνεια και κυμαίνεται από 23 microteslas στο Sao Paolo, έως 67 microteslas κοντά στο Νότιο μαγνητικό πόλο, στην Ανταρκτική. Η ένταση του μαγνητικού πεδίου σε κάθε τόπο, αναλύεται σε δύο συνιστώσες, μία οριζόντια και μία κάθετη. Η γωνία που σχηματίζει η μαγνητική πυξίδα με το επίπεδο του ορίζοντα, ονομάζεται μαγνητική έγκλιση (inclination), ενώ η γωνία της οριζόντιας συνιστώσας του μαγνητικού πεδίου με το γεωγραφικό Βόρειο Πόλο, ονομάζεται μαγνητική απόκλιση (Declination) και είναι φυσικά, η κύρια αιτία σφάλματος σε υπολογισμούς με πυξίδα.
Έχοντας υπόψη όλα αυτά, θα πρέπει να υπολογιστούν σε κάθε τόπο τα γεωμετρικά στοιχεία του κατόπτρου, που είναι η ανύψωση και το αζιμούθιο. Επειδή σαφώς δεν είμαστε μαθηματικό βιβλίο, παραθέτουμε απλά τους ορισμούς και τις τελικές εξισώσεις των δύο γωνιών, παραλείποντας τη μαθηματική τους απόδειξη.

Ανύψωση (Elevation)
Ανύψωση, ονομάζεται η γωνία, που ορίζεται από τη διεύθυνση στόχευσης του κατόπτρου και το οριζόντιο επίπεδο του τόπου λήψης. Ο υπολογισμός της ανύψωσης, προκύπτει από τη μαθηματική σχέση:
όπου Ε είναι η ανύψωση, G=S-N (S: τροχιακή θέση δορυφόρου σε μοίρες, Ν: γεωγραφικό μήκος του τόπου σε μοίρες) και L το γεωγραφικό πλάτος του τόπου σε μοίρες. Οι μαθηματικές συναρτήσεις arctan, cos, συμβολίζουν το τόξο εφαπτομένης και το συνημίτονο, αντίστοιχα.

Αζιμούθιο (Azimuth)
Αζιμούθιο ονομάζεται η γωνία στρέψης του κατόπτρου, γύρω από τον κάθετο άξονά του. Εξ ορισμού, ο Βοράς έχει αζιμούθιο 0ο, η Ανατολή 90ο, η Νότος 180ο και η Δύση 270ο. Ο υπολογισμός του αζιμουθίου προκύπτει από τη μαθηματική σχέση:
όπου Α είναι το αζιμούθιο, G=S-N (S: τροχιακή θέση δορυφόρου σε μοίρες, Ν: γεωγραφικό μήκος του τόπου σε μοίρες) και L το γεωγραφικό πλάτος του τόπου σε μοίρες. Οι μαθηματικές συναρτήσεις arctan, tan, sin, συμβολίζουν το τόξο εφαπτομένης, την εφαπτομένη και το ημίτονο, αντίστοιχα.

Μη σας τρομάζουν τα μαθηματικά…
Εάν έχετε ήδη αγχωθεί εξαιτίας των πολύπλοκων μαθηματικών τύπων, να σας ενημερώσουμε έγκαιρα ότι κανείς δεν καλείται πλέον να κάνει αυτούς τους υπολογισμούς μόνος του, αφού υπάρχουν έτοιμοι πίνακες για κάθε τόπο, που υπολογίζουν ανύψωση και αζιμούθιο. Ακόμα και αν ο τόπος που κατοικεί κάποιος δεν περιλαμβάνεται στους πίνακες, μπορεί πάντα να διαλέξει κάποιον παραπλήσιο, αφού σε αυτήν την περίπτωση, οι αποκλίσεις είναι ελάχιστες. Αν για κάποιους ειδικούς λόγους απαιτείται μεγαλύτερη ακρίβεια υπολογισμών, υπάρχουν διαθέσιμα προγράμματα, αλλά και ιστοσελίδες στο διαδίκτυο, που υπολογίζουν με ακρίβεια τις δύο γωνίες, με την προϋπόθεση βέβαια να γνωρίζουμε ακριβώς το γεωγραφικό μήκος και πλάτος του τόπου μας.

Συμπεράσματα
Φυσικά, μέσα από την θεωρία προκύπτουν και οι βασικότεροι κανόνες πρακτικής. Έτσι και εδώ, από τους παραπάνω τύπους καταλήγουμε σε συμπεράσματα που είναι γνωστά σε οποιονδήποτε ασχολείται με εγκαταστάσεις δορυφορικών κατόπτρων, ακόμα και εάν δε γνωρίζει καν τους ορισμούς των εννοιών.

  • Aκριβώς επειδή η ανύψωση εξαρτάται από τη γωνία του άξονα σκόπευσης, με το οριζόντιο επίπεδο και το αζιμούθιο είναι η στρέψη γύρω από τον κάθετο άξονα, θα πρέπει η βάση στήριξης του κατόπτρου να είναι απόλυτα αλφαδιασμένη από όλες τις μεριές (ιδιαίτερα, σε εγκατάσταση κινουμένου κατόπτρου).
  • Η μέγιστη ανύψωση μιας κεραίας παρατηρείται στο δορυφόρο, που βρίσκεται στο ίδιο γεωγραφικό μήκος με τον τόπο λήψης (αν υπάρχει). Σε αυτήν την περίπτωση, το S=N, άρα το G=0, και κατ’ επέκταση το cos(G)=1. Άρα, στην εξίσωση της ανύψωσης μένει μόνο το L και επομένως η ανύψωση εξαρτάται μόνο από το γεωγραφικό πλάτος του τόπου λήψης. Στη χώρα μας, η μέγιστη ανύψωση κατόπτρου για λήψη δορυφόρου, παρατηρείται στον Arabsat 26E και είναι περίπου 46ο για την Αθήνα. Με γεωγραφικό μήκος 23,733E, η Αθήνα παρουσιάζει, φυσικά, μέγιστη ανύψωση σε αυτήν τη θέση, όμως, λόγω του ότι εκεί δεν υπάρχει δορυφόρος (υπάρχει ο Astra 3A, αλλά δεν κατεβαίνει εύκολα), η μέγιστη ανύψωση για λήψη (και όχι της τροχιάς του κατόπτρου) συμβαίνει στο γειτονικότερο δορυφόρο, που είναι ο Arabsat.
  • Όσο πλησιέστερα είναι ο τόπος λήψης προς τον Ισημερινό, η ανύψωση αυξάνεται και φθάνει για λήψη στον Ισημερινό και τις 90ο. Σε τέτοιες ακραίες περιπτώσεις, που φυσικά δεν αφορούν τη χώρα μας, το κάτοπτρο είναι δυνατόν να συγκρατεί το νερό της βροχής και να καθίσταται άχρηστο για λήψη.
  •  Όσο βορειότερα (ή νοτιότερα) βρίσκεται ένας τόπος λήψης από τον Ισημερινό, η μέγιστη ανύψωση μικραίνει, πράγμα που καθιστά και πολύ μικρότερο το τόξο λήψης, σε περίπτωση κινούμενου κατόπτρου.
  • Όσο η γωνία ανύψωσης μειώνεται, υποδεικνύει και πιο απομακρυσμένο δορυφόρο. Αυτό, δεν έχει να κάνει άμεσα με την ισχύ σήματος που φθάνει σε μια περιοχή, αφού υπάρχουν απομακρυσμένοι δορυφόροι με μεγάλη ισχύ, όμως το σήμα διανύει μεγαλύτερη απόσταση στην ατμόσφαιρα, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται περισσότερο από τις καιρικές μεταβολές. Σε ανυψώσεις μικρότερες των 10ο,το σήμα επηρεάζεται πολύ από τη βροχή και το θερμικό θόρυβο της ατμόσφαιρας. Έτσι εξηγείται και η εξαφάνιση του Hispasat σε περίπτωση βροχόπτωσης στη χώρα μας, o οποίος, παρόλο που είναι αρκετά ισχυρός, έχει τη μικρότερη ανύψωση. Υπάρχουν μάλιστα περιπτώσεις, όπου η έλλειψη (ή η έντονη πτώση) σήματος στον Hispasat προαναγγέλλει (λίγα λεπτά πριν), την έναρξη έντονης καταιγίδας, που έρχεται από τα δυτικά.

Έτσι λοιπόν, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τις γνώσεις που αποκομίσατε από αυτό το άρθρο, όχι μόνο για να βελτιώσετε την κατανόηση των λήψεών σας, αλλά για να αναλάβετε και το ρόλο του μάντη, που θα ξαφνιάσει τους γύρω του με τις προγνωστικές του ικανότητες!

ΑΛΛΑ ΑΡΘΡΑ ΣΕ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

Η ΑΓΟΡΑ ΣΗΜΕΡΑ

Τα νέα της Mistral: Οδηγίες για μια καλή εγκατάσταση – Ενισχυτής κεραίας U35Auto
Συνεχίζοντας την περιγραφή των προϊόντων της Mistral, θα περιγράψουμε σε αυτό το τεύχος τους ενισχυτές κεραίας. Οι ενισχυτές κεραίας χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: 1) Οι ενισχυτές με ακροδέκτες ...
TP-Link EAP683 UR AX6000
Το TP-Link Omada EAP683 UR ξεχωρίζει ως μια αξιόπιστη λύση στην κατηγορία των συσκευών δικτύου, συνδυάζοντας συνδεσιμότητα υψηλής ταχύτητας, προηγμένη ασφάλεια και απρόσκοπτη διαχείριση δικτύου. Μ...
Ikusi ENC-108
Η Ikusi, συνεχίζοντας τον σχεδιασμό και την υλοποίηση νέων προϊόντων, παρουσιάζει το ENC-108 με 8 εισόδους HDMI, τα σήματα των οποίων μπορούν να μετατραπούν σε 8 streams IP σε SPTS (unicast ή mult...
Redline S30 HEVC
Η εταιρεία AstraSat ανακοινώνει την παραλαβή του νέου δέκτη της Redline, S30 HEVC. Πρόκειται για έναν οικονομικό δέκτη Full HD που είναι εξοπλισμένος με DVB-T2 tuner και υποστηρίζει συμπίεση H.265...
Ikusi IKUGaF
Η Ikusi καλύπτει με τον καλύτερο τρόπο τις ανάγκες τηλεοπτικής αναμετάδοσης προγραμμάτων, με τα έτοιμα επαγγελματικά πακέτα IKUGaF που διαθέτει για τα Gap Fillers. Τα έτοιμα πακέτα IKUGaF είνα...
ANGA PS series
Η εταιρεία Stam Electronics ανακοινώνει νέα παραλαβή σειράς ποιοτικών κεραιών ANGA. Πρόκειται για τη σειρά PS, η οποία περιλαμβάνει εξωτερικές και εσωτερικές κεραίες που είναι κατάλληλες για επίγε...
Amiko MIRA X-4200
Ο Amiko MiraX HiS-4200 είναι ένας κορυφαίος Linux 4K UHD media streamer, που σας επιτρέπει να απολαμβάνετε τα αγαπημένα σας προγράμματα σε 4K UHD. Αυτός ο media streamer υποστηρίζει μεταξύ άλλων τ...
KAL KL-60
Η εταιρεία KAL Electronics ανακοινώνει την παραλαβή του νέου τηλεχειριστηρίου KL-60. Πρόκειται για ένα προγραμματιζόμενο τηλεχειριστήριο 4:1, το οποίο προγραμματίζεται μέσω μονάδας υπέρυθρων από τ...
Promax ATLaS NG
Η Promax έχει δημιουργήσει μία σειρά εκπαιδευτικών video για τον κορυφαίο αναλυτή φάσματος ATLaS NG. Στα συγκεκριμένα video, περιγράφονται όλες οι λειτουργίες του αναλυτή, καθώς και ο τρόπος που δ...
SatLink COL5141A
Ο κωδικοποιητής COL5141A 4 σε 1 της SatLink είναι μια επαγγελματική συσκευή κωδικοποίησης και πολυπλεξίας ήχου και video με ισχυρή λειτουργικότητα. Διαθέτει διεπαφές εισόδου 4 καναλιών CVBS video ...
AVM FRITZ!DECT 350
Προσαρμόστε το FRITZ!DECT 350 σε πόρτες ή παράθυρα και αμέσως θα ανιχνεύσει αν είναι ανοικτά ή κλειστά. Αποτελώντας έναυσμα για την επακόλουθη λειτουργία προϊόντων FRITZ!DECT και συμβατών συσκευών...
KAL K-320
Η εταιρεία KAL Electronics ανακοινώνει την παραλαβή του K-320, ενός ασύρματου ανιχνευτή κίνησης υποδοχής με εμβέλεια ανίχνευσης κίνησης 3 έως 7 μέτρων και γωνία κάλυψης 100°. Είναι ιδανικός για τη...

ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΤΕΥΧΟΣ

Ψηφιακή Τηλεόραση, τεύχος Ιουλίου 2024
Κυκλοφορεί το νέο τεύχος Ιουλίου 2024 του περιοδικού "Ψηφιακή Τηλεόραση" μαζί με το "Security Report" Το νέο τεύχος Ιουλίου του περιοδικού «Ψηφιακή Τηλεόραση» κυκλοφορεί πάντα μαζί με το περιοδ...
Διανομή σήματος HDMI στο σπίτι
Για τη θέαση τηλεοπτικών προγραμμάτων υψηλής ανάλυσης μέσω ενός δέκτη, IPTV Box, αποκωδικοποιητή συνδρομητικής πλατφόρμας ή οποιασδήποτε άλλης εξωτερικής πηγής, απαιτείται μόνο η σύνδεσή τους στην...
CRETA ELECTRONIX 2024
Μετά την τεράστια επιτυχία των κλαδικών εκθέσεων Salonica Electronix 2023 και Athens Electronix 2024, που πραγματοποιήθηκαν για τρίτη φορά σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα, αντίστοιχα, και έσπασαν κάθε ρε...
Fracarro D-Matrix 4S FTA
Την πιο πρόσφατη μονάδα της οικογένειας των Headend της ιταλικής Fracarro, δοκιμάσαμε για να παρουσιάσουμε στο τεύχος αυτού του μήνα. Πρόκειται για το D-Matrix 4S FTA, ένα Compact Headend που έρχε...
Amiko MIRA X-4200
Ένα νέο μοντέλο της σειράς OTT της Amiko δοκιμάσαμε για να παρουσιάσουμε στο τεύχος αυτού του μήνα. Πρόκειται για το MIRA X-4200, ένα Set-Top Box που βασίζεται σε λειτουργικό σύστημα Linux και προ...
Sat & Zap, Ιούλιος 2024
Αρκετά νέα κανάλια στις 28 ανατολικά, ενώ και πάλι το Ιράν εμφανίζεται με νέα κανάλια εξωτερικού, μη εγκεκριμένα φυσικά από το θεοκρατικό καθεστώς… Al Mayadeen HD Hot Bird 13G – 13 East 11....